Previous Sonraki
MİLYONLARIN BORCU SİLİNİYOR Torba yasa, Genel Sağlık Sigortası borcu olan milyonlarca kişinin yüzünü güldürecek. Gelir testine girmediğ...
ERKEN EMEKLİLİK GELDİ Resmi gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Torba Yasa 20 milyondan fazla insanın hayatını kolaylaştıracak...
TOPLU TAŞIMA MI ÖZEL ARAÇ MI? BBC'nin haberine göre, İngiltere'de East Anglia Üniversitesi Norwich Tıp Okulu ve York Üniversitesi Sağlık ...
HANEHALKI İŞGÜCÜ İSTATİSTİKLERİ, HAZİRAN 2014 İşsizlik oranı %9,1 seviyesinde gerçekleşti Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsiz sa...
5 YILDA 35 BİN İŞ KAZASI Altyapı yatırımları ve konut yapımında son yıllarda yaşanan hızlı gelişmeyle Türkiye'de inşaat sektöründe c...
30 BİN VATANSIZ BEBEK Suriye'deki içsavaştan 5.5 milyon çocuk etkilendi. 10 bin çocuk savaşta öldü. Toplam 8 bin çocuk içsavaşta ...
TÜRKİYE DİYANET VAKFI'NDAN EĞİTİME DESTEK Türkiye Diyanet Vakfı’nın (TDV) eğitime desteği sürüyor. Her yıl burs verdiği öğrenci sayısını ar...
BİN LİRA MAAŞ ALAN NE KADARLIK EV ALABİLECEK Başbakan Yardımcısı Ali Babacan’ın gelire göre taksit sınırlamasında Bankacılık Düzenleme ve Denetlem...
AĞUSTOS AYI ENFLASYON RAKAMLARI AÇIKLANDI Ağustosta Tüketici Fiyat Endeksi yüzde 0,09, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi yüzde 0,42 arttı. Yıllık enflas...
2015'TE TÜM TC. VATANDAŞLARI SAHİP OLACAK 62. hükümet programı kitapçığında öne çıkan hedeflerin içinde en dikkat çekeni önümüzdeki dönemde bürokrasi...
20 MİLYON KİŞİNİN BEKLEDİĞİ TAKVİM BELLİ OLDU Yaklaşık 20 milyon kişiyi ilgilendiren torba yasa için geri sayım başladı. Vergi, prim, ceza gibi borçlara ...
İŞÇİLER DİKKAT! 3 AYLIK MAAŞINIZI ALMAYI UNUTMAYIN İşçilerin ücret alacaklarının korunabilmesi adına, 'ücret garanti fonu' oluşturulmuştur. İşverenler tarafın...
MUAYENE ÜCRETLERİNE REKOR ZAM 15 lira olan SGK’sız muayene ücreti yüzde 100 zamlanarak 30 lira oldu. Devlet hastanesinden alınacak ...
GÜVENLİK BİRİMİNE GELEN VEYA GETİRİLEN ÇOCUKLAR, 2013 Güvenlik birimlerine gelen veya getirilen çocuklarla ilgili istatistik çalışması 1997 yılında, seçilmiş 27 ...
TÜRKİYE'NİN ALKOL HARİTASI AÇIKLANDI Sağlık Bakanlığı verilerine göre vatandaşların yüzde 87'si hiç alkol almıyor. Her 4 erkekten biri alkol...
TÜRKİYE'Yİ DEHŞETE DÜŞÜREN AÇIKLAMA! Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) “Güvenlik Birimine Gelen veya Getirilen Çocuklar” başlıklı rap...
AİLE KURMAK VE ONU YAŞATMAK İBADETTİR Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Müşaviri Gazeteci, Yazar, Şair Nevzat Bayhan, Diyanet İşleri Başkanlığ...
ERBESLER'İN KİTABI RAFLARDA YERİNİ ALDI Esat Ertaç Erbesler'in "Bosna'da Egemenlik Sorunu-Dayton Anlaşması" adlı kitabı biyografi.net Yayınları'nda...
SAKARYA ÜNİVERSİTESİNDE İSTATİSTİK UZMANLIK EĞİTİM PROGRAMLARI BAŞLADI İstatistik  günlük yaşamda sıkça kullandığımız ortalama gelir, suç oranı, doğum oranı gibi bilgileri ve rak...
3 MİLYON EKMEK SOFRAYA GELMEDEN İSRAF OLUYOR Toprak Mahsulleri Ofisi’nin yaptığı ‘Türkiye'de Ekmek İsrafı’ araştırması sonuçlarına gör...
ARTIK ZORUNLU OLACAK! Habertürk'te yer alan göre; ‘Otomatik katılım’ adı verilen yeni uygulamaya göre net 2.100 lira ...
AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığınca, boşanmanın alt sebeplerini anlamak, aile içi ilişkiler ile boşanma...
YOKSULLUK MAAŞI GELİYOR! Yoksul kesime, nakdi yardımlar yerine, Almanya'da olduğu gibi 'işsizlik yardımı'verilecek. Ailede çalışabil...
TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ, MAYIS 2014 Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık %0,40 arttı TÜFE’de (2003=100) 2014 yılı Mayıs ayında bir ön...
YURT İÇİ ÜRETİCİ FİYAT ENDEKSİ, MAYIS 2014 Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi aylık %0,52 düştü Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE), 2014 yılı Ma...
İSTANBUL'UN YATIRIM HARİTASI ÇIKARILDI İstanbul Üniversitesi’nin İstanbul Kalkınma Ajansı’nın desteğiyle yürüttüğü yatırımcılara rehbe...
ÜRPERTEN UYUŞTURUCU RAPORU Alkol ve Madde Bağımlılığı Tedavi ve Eğitim Merkezleri'ne (AMATEM) başvuran hastalara ilişkin Sağlık Bakanl...
DÖRT KİŞİLİK AİLENİN AÇLIK SINIRI 1.158, YOKSULLUK SINIRI 3.771 LİRA   Türkiye’de yoksulluk sorunu, başta çalışanlar olmak üzere toplumun önemli kesimini doğrudan etk...
BÜYÜK GÜN YARIN! ARTIK CEZASIZ İPTAL EDİLEBİLECEK 6502 Sayılı Yeni Tüketici Yasası yarın yürürlüğe giriyor. Tüketiciyi baş tacı edecek olan yeni yasa ile çok...
İŞSİZLİK MAAŞI BAŞVURUSUNDA SÜRE SINIRLAMASI KALKTI Ankara 15. İş Mahkemesi, baktığı bir davada uygulama konusu olan 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakk...
'KORKUDAN KONUŞAMIYORUZ' DEYİNCE TALİMAT VERDİ Başbakan Erdoğan dün Soma'dan gelen 10 maden işçisiyle görüştü, taleplerini dinledi. Alınan bilgiye göre, m...
EĞİTİM YÜREK İŞİDİR Birikim Eğitim Kurumları Genel Müdürü Cemil Keskin: -       “Ülkemizde akademik eğitim epeyce mes...
SOMA'DAN BİR ACI BİLANÇO DAHA! 432 ÇOCUK... Soma'daki maden faciasına ilişkin en acı bilgiyi veren Aile Bakanı Ayşenur İslam, 'Toplam 432 çocuğumuz bab...
YAŞ SEBZE FİYATLARI DÜŞTÜ Antalya Toptancı Halinde bu hafta yaş sebze ve meyvelerin kilogram fiyatı 20 kuruş ila 1 lira arasında deği...
İSTATİSTİKLERLE GENÇLİK, 2013 Türkiye nüfusunun 2013 yılında %16,6’sını genç nüfus oluşturdu Türkiye nüfusu 2013 yılında 76 6...
AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANI AYŞENUR İSLAM'IN Engelli vatandaşlarımızın birey olarak, insan onuruna yakışır biçimde, hayatın içinde herkesle birlikte yaş...
TERÖRLE MÜCADELE KANUNU KAPSAMINDA 35 BİN KİŞİ KAMUDA İSTİHDAM EDİLECEK Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Ayşenur İslam, Terörle Mücadele Kanunu Kapsamında Kamu Kurum ve Kurulu...
MMG VE İTO'DAN 'KENTSEL DÖNÜŞÜMÜN SOSYAL BOYUTU' SEMPOZYUMU                             KENTSEL DÖNÜŞÜMÜN SOSYAL BOYUTU SEMPOZYUMU ...
AİLE İÇİ ŞİDDETLE MÜCADELE İÇİN YOLA ÇIKILDI Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Ayşenur İslam, ''Aile İçi Şiddet ile Mücadele Projesi''nin tanıtım t...
KAMUDA 'YARIM GÜN' ÇALIŞMA DÖNEMİ BAŞLIYOR Milyonlarca çalışan ve iş arayanı yakından ilgilendiren sosyal güvenlik paketi tamamlandı. 1 MİLYON TAŞ...
5-11 MAYIS VAKIF HAFTASI - Her sene farklı bir tema ile kutlanan Vakıf Haftası 2014 yılında "Vakıf ve İktisat" temasıyla 5-11 Mayıs ta...
OTOGARA GİDENLERE KÖTÜ SÜRPRİZ! ARTIK ÜCRETLİ... Bayrampaşa'da bulunan Büyük İstanbul Otogarı'nda giriş çıkışlar ücretli hale geldi. İlk 25 dakika için ...
TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ, NİSAN 2014 Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık %1,34 arttı TÜFE’de (2003=100) 2014 yılı Nisan ayında bir ön...
YURT İÇİ ÜRETİCİ FİYAT ENDEKSİ, NİSAN 2014 Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi aylık %0,09 arttı Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE), 2014 yılı Ni...
BU ÜRÜNLERİ ALANLAR DİKKAT! TOPLATMA KARARI ÇIKTI Sağlık Bakanlığı, bu yılın ilk üç ayında kozmetik ve tıbbi cihaz denetimlerinde, çok sayıda sahte ve uyguns...
GEÇEN YIL EN ÇOK KASTAMONULU ÖLDÜ Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2013 yılı ölüm istatistiklerini açıkladı. Buna göre, 2012 yılında 376 bin...
3 BİN 249 ÇOCUK KAYIP CHP Antalya Milletvekili Yıldıray Sapan ve arkadaşlarının imzasıyla TBMM Başkanlığı'na sunulan araştırma ön...
BAKAN İSLAM'DAN 'ÇOCUK' AÇIKLAMASI İslam açıklamasında şunları söyledi: Tıpkı ateşe ellerini uzattıklarında ellerinin yanacağını bilm...
BAKAN İSLAM'DAN BELEDİYE BAŞKANLARINA ERİŞİLEBİLİRLİK MEKTUBU   Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Ayşenur İslam, binalar, kaldırımlar, yaya geçitleri, otoparklar, to...
BİNLERCE YOKSULA Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'nın aldığı kararla, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları (SYDV), ...
BANKALARIN HESAP KURNAZLIĞINA DİKKAT Bankalarda kullanılmayan hesaplarını kapatmak isteyen vatandaşlar zor durumda bırakıldıklarını iddia edi...
AÇLIK ve YOKSULLUK SINIRI, NİSAN 2014 Yerel seçimlerin ardından “mutfak haracamasına” temel oluşturan birçok gıdanın fiyatı artış gös...
MİLYONLARCA EMEKLİNİN MAAŞINA DOPİNG GELİYOR Türkiye'de 10 milyondan fazla emekli bugünlerde farklı bir heyecan yaşıyor. Maaşlar arasındaki düzensizliği...
ARAÇ SAHİPLERİ BU TUZAĞA DİKKAT! Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) 17 milyon araç sahibinin ödediği Motorlu Taşıtlar Vergisi'nin (MTV) ödenmesi...
YÜRÜMENİN BEYNE ETKİSİ YÜZDE 60 Çoğu üniversite öğrencisi 176 gönüllü, bazı yaratıcılık testlerine tabi tutuldu. Gönüllülerden testlere otu...
MAAŞLAR 11 YILDA YÜZDE 16,7 ERİDİ Türkiye Kamu-Sen'den yapılan yazılı açıklamada, sendikanın Ar-Ge Merkezi'nin yaptığı araştırmada 2002 yılın...
BANKAYA 120 TL ÖDEMEMEK İÇİN BU 3 ADIMI İZLEYİN Birçok vatandaş işyerlerinden izin alıp banka banka hesap izi sürdü, hareketsiz ya da unuttuğu hesabı olan ...
TÜRKİYE EĞİTİM KALİTESİNDE DÜNYADA 91. SIRADA Dünya Ekonomik Forumu 2014 Global Bilgi ve Teknoloji raporunu yayınladı. Türkiye son teknoloji araçlarına u...
İSTANBUL'DA YOL KENARINDA MÜLTECİ KENTİ! Açlıkla mücadele eden mülteciler su olmadığı için banyo bile yapamıyor. Yeteri kadar beslenemeyen çocuklar ...
40 BİN TON ŞERBETİ BAL DİYE SATTILAR Türkiye Arı Yetiştiricileri Merkez Birliği Başkanı Bahri Yılmaz, kaçak ve sahte bal ile tarımsal ilaçların ...
MAKALE
Alıntı Yazılar
Previous Sonraki
ETNİK BAKIŞIN BOSNA ÇIKMAZI: ‘BOSNA’DA EGEMENLİK SORUNU’ ETNİK BAKIŞIN BOSNA ÇIKMAZI: ‘BOSNA’DA EGEMENLİK SORUNU’ 1.Herkes 'azınlık' olunca ortak akıl oluşmuyor Eski Yugoslavya’da Bosna-Hersek Özerk Cumhuriyeti yapısına rağmen Boşnaklar &lsq...
ÜSTÜN YETENEKLİ ÇOCUKLARA DEVLETİN REVA GÖRDÜĞÜ 'ÜSTÜN' İHMAL ÜSTÜN YETENEKLİ ÇOCUKLARA DEVLETİN REVA GÖRDÜĞÜ 'ÜSTÜN' İHMAL Bazı konular kendisini her daim başköşeye taşıma kabiliyetine sahip. Bu tür konular genellikle incir çekirdeğini doldurmaz konular oluyor...
SOMA FACIASI VE ÂKILE SIGORTASI SOMA FACIASI VE ÂKILE SIGORTASI Ölenlerin yakınları açısından bir kişinin ölmesiyle iki yüz kişinin ölmesi arasında fark yok. Bir tek kişi ölseydi de yakınları aynı acıy...
İŞPORTA İŞPORTA Farkında mısınız bilmiyorum ama şu satırları okuyanlar biraz dikkat ederse göreceklerdir: İstanbul'da 'Suriçi'nde işportacı kalmadı. İşpo...
DÜŞLER VE UMUTLAR/ HIRSIZLIK FELSEFESİ DÜŞLER VE UMUTLAR/ HIRSIZLIK FELSEFESİ ... İngiliz yazar Charles Dickens''in 1838 yılında yayınladığı, defalarca sinemaya uyarlanan, en son 2005 yılında Roman Polanski tara...
ÇALIŞMADAN EMEKLİ OLMANIN 5 ŞARTI! ÇALIŞMADAN EMEKLİ OLMANIN 5 ŞARTI! İsteğe bağlı sigortalılık zorunluluk prensibinden tamamen farklı olarak işleyen bir sigortalılıktır. Zorunlu olarak sigortalı olması ...
ŞOK İDDİA: 50 YIL SONRA BÖCEK YİYECEĞİZ ŞOK İDDİA: 50 YIL SONRA BÖCEK YİYECEĞİZ Dünyada yenilebilir bin 500 böcek türü bulunduğunu söyleyen Prof. Dr. Bayram, gelecekte savaşların petrolden değil su ve gıda nedeniyle ç...
50'DEN AZ ÇALIŞANI OLAN İŞYERLERİ 1 OCAK 2014'E HAZIR MI 50'DEN AZ ÇALIŞANI OLAN İŞYERLERİ 1 OCAK 2014'E HAZIR MI Doç.Dr. Sayım Yorgun 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası, işçi sayısı ne olursa olsun tüm işyerlerini kapsamına alan ve işçi s...
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HAKKINDA TÜM BİLİNMEYENLER İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HAKKINDA TÜM BİLİNMEYENLER Kocaeli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sayım Yo...
MAHALLENİN MAHALLE BASKISINA DÖNÜŞ ÖYKÜSÜ MAHALLENİN MAHALLE BASKISINA DÖNÜŞ ÖYKÜSÜ MAHALLE BASKISI Prof. Dr. Recep BOZLAĞAN Batan güneşin renkleri gibi solmaya yüz tutan bir değerler manzumesiydi mahalle. ...
ŞEHİR DÜŞTÜ, DEMEDEN ÖNCE ŞEHİR DÜŞTÜ, DEMEDEN ÖNCE   Mahmut Çetin Bizanslı tarihçi Yeorgios Francis, İstanbul’un fethi için yazdığı kitabının adını ‘Şehir Düştü!&...
YAŞLILAR İÇİN DÖNÜŞSÜN KENTLER YAŞLILAR İÇİN DÖNÜŞSÜN KENTLER Cihan AKTAŞ "Ortalık insan yüzü görmek için süpermarketlere gidip hiçbir şey almadan çıkan ama bu arada birileriyle iki cümle kurabil...
İŞ BULDURAN ÖZGEÇMİŞ HAZIRLAMANIN PÜF NOKTALARI! İŞ BULDURAN ÖZGEÇMİŞ HAZIRLAMANIN PÜF NOKTALARI! 'İnsan Kaynakları' eki veren birçok gazetenin en çok işlediği konuların başında özgeçmiş (CV) hazırlama teknikleri geliyor. Deyim yerinde...
İYİ BİR ARAŞTIRMA OLUMSUZ SONUÇ İYİ BİR ARAŞTIRMA OLUMSUZ SONUÇ Aile ve Sosyal Politikalar bakanlığının 10 milyon 578 bin hanede 2011 yılında yüz yüze yaptırdığı Türkiye Aile Yapısı Araştırması TAYA'nı...
AÇLIK SINIRI VE ASGARİ ÜCRET AÇLIK SINIRI VE ASGARİ ÜCRET Abdülkadir Özkan Her ay açlık ve yoksulluk sınırını gösteren rakamlar açıklanıyor. İşçi sendikaları konfederasyonları bu işin öncülüğ...
İŞ GÜVENLİĞİNDE YENİ DÖNEM BAŞLIYOR İŞ GÜVENLİĞİNDE YENİ DÖNEM BAŞLIYOR Hüseyin GÖKÇE   ANKARA - Bir kişi dahi çalıştıran işyerlerinin, iş güvenliği ve sağlığı önlemleri almasını öngören 6331 sayılı İş Sağ...
TÜKETİM KÖLELİĞİNDEN “KARA CUMA’YA” TÜKETİM KÖLELİĞİNDEN “KARA CUMA’YA” Fevzi Öztürk/ Dünya Bülteni Modern zamanların en büyük hastalığı “tüketim köleliği” gün geçtikçe modern bireyi biraz daha...
İSLAM, KAPİTALİZMİN YEDEK PARÇASI DEĞİLDİR İSLAM, KAPİTALİZMİN YEDEK PARÇASI DEĞİLDİR Muhammed Amara Batılılar ekonomik krizden kurtulmak için faizsiz İslami bankacılık sistemini istiyor ama kapitalizmin felsefesine ve...
REFAH DEVLETİ VE REFAH REFAH DEVLETİ VE REFAH ATILLA YAYLA  1800'den 2000'e dünya kişi başına geliri 8 kat arttı. Nüfus 1 milyardan 7 milyara yükseldi. Dünya iki asır içinde yakla...
AVRUPA'DA İŞSİZLİK VE AVRUPA'DA İŞSİZLİK VE "YENİ UMUT YOLCULARI" Sinan Özdemir / Dünya Bülteni - Brüksel   İMF, Avro Bölgesi GSMH'sının gelecek yıl (-0,2)'den (+0,7)'ye yükseleceğini öngörüyor. Büyü...
NOBEL’İN GÖLGESİNDE ‘SOSYAL BARIŞ’ NOBEL’İN GÖLGESİNDE ‘SOSYAL BARIŞ’ Sinan Özdemir/ Dünya Bülteni - Brüksel Avrupa Birliği devlet ve hükümet başkanları Perşembe ve Cuma günü bir araya gelerek,  Nobel ba...
KÜRESELLEŞEN DÜNYADA GELİR DAĞILIMI VE YOKSULLUK KÜRESELLEŞEN DÜNYADA GELİR DAĞILIMI VE YOKSULLUK Fevzi Öztürk/ Dünya Bülteni Dünyanın en büyük ve en önemli sorunlarından biri de adaletsiz ge...

KİTAP
Previous Sonraki
KENTLEŞME VE SOSYAL POLİTİKALAR KENTLEŞME VE SOSYAL POLİTİKALAR "Kentleşme ve Sosyal Politikalar" atölyesi, en temelde hem kente hem de sakinlerine dair bir sosyal politika düşünüşü geliştirme çabası o...
BOSNA’DA EGEMENLİK SORUNU-DAYTON ANLAŞMASI BOSNA’DA EGEMENLİK SORUNU-DAYTON ANLAŞMASI Esat Ertaç Erbesler’in kitabı ‘Bosna’da Egemenlik Sorunu-Dayton Anlaşması’ Esat Ertaç Erbesler’in kalem...
KÜRESELLEŞEN DÜNYADA ULUSLARARASI SOSYAL POLİTİKA KÜRESELLEŞEN DÜNYADA ULUSLARARASI SOSYAL POLİTİKA Sakarya Yayıncılık tarafından Ocak 2013 tarihinde basılan kitabın editörlüğünü Prof. Dr. Ali Seyyar ile Yrd. Doç. Dr. Cihan Selek Öz üstl...
AH YAŞLILIK “Hayatın her döneminin keyifli ve zor yanları var. Çok yönlü gerileme ve kayıplara denk gelen yaşlılık döneminin zorlukları, çoğu k...
KÜRESELLEŞME SÜRECİNDE REFAH DEVLETİ Refah devleti ile ilgili bu kitap 2004 yılında İTO tarafından yayınlandığında, alanındaki ilk çalışmalardan bir tanesi özelliğini taşımak...
İŞSİZLİK SORUNUNUN ÇÖZÜMÜNDE KOBİ'LERİN DESTEKLENMESİ Şurası muhakkaktır ki, küçük ve orta ölçekli işletmelerle ilgili konular çok geniştir ve bu çalışmanın kapsamını hayli aşmaktadır. Bu kit...
KOBİL’ERDE ESNEK ÇALIŞMA John Maynard Keynes, bundan yaklaşık 75 yıl önce bir öngörüde bulunmuş ve torununun yaşayacağı gelecek zamanda, çalışma sürelerinin günlü...
AB’YE UYUM SÜRECİNDE GENÇ İŞSİZLİĞİ AB’YE UYUM SÜRECİNDE GENÇ İŞSİZLİĞİ Sahip oldukları biyolojik, sosyolojik ve yapısal özellikleri bakımından toplumların “en dinamik” ve “yatırım yapıl...
DÜNDEN BUGÜNE İSTANBUL’DA ULAŞIM DÜNDEN BUGÜNE İSTANBUL’DA ULAŞIM M.Ö. 7000’li yıllara dayandırılan ulaştırma olgusu, ekonomik, sosyal, siyasal, kültürel, çevresel ve hatta as...
Sosyal Politika Sosyal Politika Abdülkadir Şenkal, istanbul: Alfa Yayınları, 2005, 606 s. Hiç şüphesiz küreselleşmeden en çok etkilenen ...
Kimlik Yanılsaması Jean-François Bayart, istanbul: Metis, 1999, 272 s.   Bugün Eski Yugoslavya'dan Orta Afrika'ya, Hindistan'dan Türkiye ya da Cezay...
Ağlayan Dağ Susan Nehir,   Ayşegül Devecioğlu istanbul: Metis 2007, 264 s.   Metis Yayınları'ndan çıkan ikinci romanı de gerçekle yalanın iç içe geçti...
Türkiye'de Çingene Olmak   Mustafa Aksu, istanbul: Kesit Yayınları, 2006, 135 s.   Çingenelerle ilgili şimdiye kadar birçok kitap yazıldı. Ama hiçbiri...
Osmanlı İmparatorluğu'nda Çingeneler Vesselin Popov ve Elena Marushiakova, istanbul: Homer Yayınları, 2006, 112 s.   Osmanlı İmparatorluğu'nun Avrupa kanadı Balkanlar...
Ameleden İşçiye   Ahmet Makal, istanbul: iletişim, 2007, 404 s.   Erken Cumhuriyet döneminin emek tarihine ilişkin gelişmelerini çeşitli yanl...
Dünyanın Zenginliği, Ulusların Fakirliği   Daniel Cohen, çev. Dilek Hattatoğlu, istanbul: iletişim, 2000, 139 s.   Küreselleşme, bugün pek çok şeyi açıklamakta kullan...
Tuhaf Zamanlar   Eric Hobsbawm istanbul: iletişim, 2006, 549 s.   20. yüzyıl tarihini diğerasırlarınkinden I ayıran en önemli izler; dünya s...
Yersiz Yurtsuz   Edward W. Said, çev., istanbul: iletişim, 2003, 440 s.   Yersiz Yurtsuz, 2003 yılında yitirdiğimiz Edward W. Said'in çocukl...
Avrasyalı Olmak Banu AVAR, istanbul:Truva Yayınları, 2007   TRT ve BBC başta olmak üzere birçok önemli kuruluşta çalışarak 60'dan fazla ülkeyi zi...
Çocuk ve Aile Sorunlarının Terapi ile Tedavisi Fatih Kılıçarslan, Ankara: Nobel Yayıncılık, 2006.   içinde yaşadığımız toplumda sağlık, eğitim ve sosyal hizmet uygulamalarında ...
Global İşletme, Yerel Emek: Türkiye'de İşçiler ve Modern Fabrika Nadir Suğur ve Theo Nichols, istanbul: iletişim, 2000, 271 s.   Küreselleşme sürecinin temel paradoksularından biri; sermaye küre...
Sosyal Adalet ve Şehir David Harvey, çev. Mehmet Moralı, istanbul: Metis Yayınları, 2. baskı, 2006, 292 s.   Sosyal Adalet ve Şehir, mekân çalışmalarınd...
İstanbul'da"Soylulaştırma": Eski Kentin Yeni Sahipleri   Der. David Behar ve Tolga islam, istanbul Bilgi Ünviversitesi Yayınları, 2006, 221 s.   Soylulaştırma veya eski tabiriyle m...
Yerinden Yönetim ve Siyaset   Ruşen Keleş, istanbul: Cem Yayınevi, 5. baskı, 1992, 560 s.   Yerinden Yönetim ve Siyaset adlı yapıtta, demokratik yaşamın ...
Belediye Kanunu ve Büyükşehir Belediye Kanunu   Sadettin Doğanyiğit, Ankara: Seçkin Yayıncılık, 1198   Yerel yönetimlerin çevre sorunları, çarpık kentleşme, altyapı ve tra...
Refah Devletinin Krizi   Pierre Rosanvallon, çev. Burcu Şahinli, Ankara: Dost Kitabevi Yayınları, 2004, 158 s.   Rosanvallon, bu çalışmasınd...
Cumhuriyet Türkiye'sinde Sosyal Güvenlik ve Sosyal Politikalar Nadir Özbek, istanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları, 2006, 431 s.   Emeklilik Gözetim Merkezi'nin desteğiyle Tarih Vakfı tarafından...
Yerel Yönetimler Üzerine Güncel Yazılar: Reform Der. Hüseyin Özgür ve Muhammet Kösecik, Ankara: Nobel Yayın Dağıtım, 2005, 712 s.   Yerel Yönetimler Üzerine Güncel Yazılar: Refo...
Sosyal Politika Perspektifinden Yerel Yönetimler (İngiltere, İsveç, Türkiye Örneği)   Halis Yunus Ersöz, istanbul: Filiz Kitabevi, 2004, 230 s.   Yerel yönetimlerve sosyal politika icraatları üzerine dilimizde...
Degişen Dünyada ve Türkiye'de Sosyal Politikalar Ali Seyyar, istanbul: Değişim Yayınları, Ekim 2006, 373 s. Türkiye'de sosyal politika alanına yönelik bilimsel ç...
Küresel Sosyal Politika: Uluslararası Kuruluşlar ve Refahın Geleceği   Bob Deacon, Michelle Hulse, Paul Stubbs, London: Sage Publications Ltd., 1997, 252 s.   Küresel Sosyal Politika (Global Soc...
Sosyal Güvenlik Sosyolojisi   Sevda Demirbilek, istanbul: Legal Yayıncılık, 2005, 352 s.   Esas olarak hukuk ve ekonomi dallarının ilgi alanına girmiş ve...
Araştırma

Sosyal Güvenlik Reformu ve Genel Sağlık Sigortası Neler Getiriyor ?

GİRİŞ :
 
Dünyadaki ekonomik, teknolojik ve kültürel değişimler, paralel biçimde sosyal güvenlik anlayışında da değişikliklerin yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Gerek gelişmiş gerekse gelişmekte olan ülkelerde sosyal güvenlik sistemlerinde yaşanan sıkıntılar, yeni düzenlemeler yapılmasını ve reform adıyla yeni kanunların çıkarılmasını zorunlu kılmıştır.
 
Ülkemizde, yaklaşık yarım asırdır faaliyette bulunan üç sosyal güvenlik kuruluşu arasında norm ve standart birliğinin bulunmaması ve sosyal güvenlik sisteminin sürekli açık vermesi gibi nedenlerle, 30 yılı aşkın bir süredir siyasi iktidarların ve çeşitli partilerin, programlarında, tek bir sosyal güvenlik
 
teşkilatı oluşturulması yönünde düzenlemelere gitmeleri söz konusudur. Dolayısıyla sosyal güvenlik reformuna ihtiyacın kaçınılmaz olduğu konusunda toplumsal bir mutabakatın temeli tesis edilmiştir.
 
Bu çerçevede, 1946 yılından bu yana Türkiye'nin en büyük kesimine hizmet veren ve hizmet akdiyle bir işverene bağlı çalışanların tâbi olduğu SSK, 1950 yılından bu yana faaliyet gösteren ve memurların tâbi olduğu T.C. Emekli Sandığı ve kendi adına bağımsız çalışanların tâbi olduğu ve 1972 yılından bu yana faaliyet gösteren BAĞ -KUR kaldırılmış, bunlar yerlerini, TBMM'de görüşmeleri tamamlanarak 13/04/2006 tarih ve 5487 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu ile oluşturulan Sosyal Güvenlik Kurumuna bırakmıştır. Böylece yeni ihdas edilen bu Kurum, ülkemizdeki sosyal güvenlik sisteminin tek çatı altında yürütülmesi görevini üstlenecektir .
 
Sosyal Güvenlik Reformu'nun diğer unsurları ise yine yasalaşan Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile henüz Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında çalışmaları devam eden "Sosyal Yardımlar ve Primsiz Ödemeler Kanunu Tasarısı" taslağıdır.
 
I. SOSYAL GÜVENLİK KURUMLARININ TEK ÇATI ALTINDA TOPLANMASI
 
Reformla ulaşılmak istenen temel hedef, yapılacak parametrik değişikliklerin yanında, kurumsal kültürü değiştirerek vatandaşlara eşit, adil ve standart bir hizmet sunan yeni bir kurumsal yapının oluşturulmasıdır( Teksöz).
 
Sosyal güvenlik kurumlarına bütçeden 2004 yılında 18,9; 2005 yılında 21,5 ve 2006 yılında 23,3 milyar YTL kaynak aktarılmıştır. Bu miktarların toplam bütçedeki payı % 5'i bulmaktadır. Sosyal Güvenlik Reformu'nun yapılmaması halinde sosyal güvenlik açıklarının 2008'de borç servis yükünü aşacağı tahmininde bulunulmaktadır. Bütçeden sosyal güvenlik kurumlarına, her yıl sürekli artarak devam eden kaynak aktarımı sürdürülebilirliğini yitirmiştir. Karmaşık bir görünüm arz eden sosyal güvenlik sisteminin yeniden gözden geçirilmiş olması, gelecek nesiller için muhtemel bir kaosun oluşmasını önlenmesi bakımından büyük önem taşımaktadır.
 
5487 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu'nun genel gerekçesinde reformun sebebi şöyle açıklanmaktadır: "... Sosyal güvenlik alanında faaliyet gösteren çok sayıda kurumun bulunması, bu kurumlar kapsamında bulunan kişilerin hak ve yükümlülüklerinin farklılaştığı bir sosyal güvenlik sistemi yaratmaktadır.
 
Bu dağınık yapı eşgüdüm sağlanmasını önlemekte, diğer taraftan, mevzuatın karmaşık olması, aşırı bürokratik işlemler, bilgi işlem alt yapısının yetersiz olması ve personele ilişkin sorunlar, sosyal güvenlik kurumlarının etkin çalışmasına engel olmaktadır. Bunun sonucunda, emekli aylığı bağlanmasından, sağlık raporu alınmasına ve sağlık hizmetine erişime kadar bir çok işlemin süresi uzamaktadır..."
 
Gerekçede de belirtilen şekliyle, bir kişi, aynı zamanda birden farklı sosyal güvenlik kurumuna tâbi olabilmekte ya da haksız yere farklı kurumlardan maaş alabilmektedir. Yine yurt dışında yaşayan veya yurt dışında çalışmaları bulunan vatandaşlarımız, 3201 sayılı Kanun gereği yurtdışı çalışmalarını borçlanmak istediklerinde karşılarına üç farklı sosyal güvenlik kurumu çıkmakta ve yanlış yapılan bir müracaat, arkasından borçlanma işlemlerinin uzamasına, evraklarının takibinin zorlaşmasına hatta talebinin ortadan kalkmasına neden olabilmektedir. Benzer bir örnek ise, bir sosyal güvenlik kurumundan, getirdiği menfaatlerin fazla olması sebebiyle bir başkasına kaçışların olmasıdır (BAG-KUR'dan SSK'ye, son 3,5 yıl prim ödeyerek geçiş gibi). Ancak, bu arada, kanunlardaki boşluklardan yararlanarak haksız menfaate yönelik girişimler, bir taraftan sigortalıları zor durumda bırakırken, bir taraftan da kurumların hizmet vermedeki verimini düşürmektedir.
 
Söz konusu Kanun'un 3'üncü maddesinde, Kurumun temel amacı "sosyal sigortacılık ilkelerine dayalı,çağdaş, etkin, adil, kolay erişilebilir, aktüeryal ve mali açıdan sürdürülebilir standartlarda, sosyal güvenlik sistemini yürütmek" olarak belirtilmiştir. Kurumun üst yapısı, icracı birimler olarak Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğü, Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğü, Primsiz Ödemeler Genel Müdürlüğü ve Hizmet Sunumu Genel Müdürlüğü ile denetim görevini üstlenen Rehberlik ve Teftiş Başkanlığından oluşmaktadır.
 
Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu'nun 1. maddesinin ikinci fıkrasında, Kurumun idari ve mali açıdan özerk olduğu belirtilmesine karşın, bunun bir temenniden öteye gidemediği, idari ve mali açıdan gerçek anlamda özerk ve bağımsız yapıya kavuşturulmadığı, bürokrasi ve hantal yapıyı azaltmayacağı eleştirisi yapılmıştır.(Tisk)
 
Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı bünyesinde SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığında görev yapan tüm müfettişlerin bir araya getirilmesi suretiyle merkezde güçlü bir denetim birimi oluşturulmuştur. Gerek kayıt dışılığı önleme, gerekse haksız menfaat temininin önüne geçilmesi açısından müfettişlere yetkiler tanınmıştır. Yine illerde sosyal güvenlik kontrol memurları ihdas edilerek kademeli denetim modeli benimsenmiştir.
 
Hizmetin yürütülmesinde vatandaş odaklı bir sistem esas alınmıştır. Bu amaçla illerde ve ilçelerde nüfus, sigortalı ve genel sağlık sigortalı sayısı, işyeri sayısı, işlem yoğunluğu ve belirlenecek diğer kriterler doğrultusunda sosyal güvenlik merkezleri kurulabilecektir.
 
II. SOSYAL GÜVENLİK REFORMUNUN GETİRDİĞİ YENİLİKLER
 
Sosyal güvenlik, bir ülke halkının bugününü ve yarınını çok yakından ilgilendiren ve yüzyılların süzgecinden geçerek oluşan bir kurumlar bütünüdür. Sosyal güvenliğin temel amacı, sosyal risklerle karşılaşan bireylere ekonomik güvence veya eski sağlığına kavuşacak tıbbi güvenceleri sağlamaktır(Güzel). Sosyal güvenliğin temel amaçları arasında yoksulları korumayı öngören sosyal yardım
 
özelliği bulunmasa da, sistemin ayakta durması ve haksız menfaate yönelmeyi önlemek maksadıyla sosyal yardımların da disipline edilme mecburiyeti vardır. Sosyal güvenlik reformunu bu doğrultuda değerlendirmekte fayda vardır.
 
Sosyal Güvenlik Reformu'nun en önemli ayağını, 5487 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu oluşturmaktadır. Sosyal sigortacılık dışında kalanların sosyal yardım ve ödemeleri için, sosyal güvenlik sistemine uygun, tek muhataplı yardım ve ödemeler sistemi kurulmak istenmektedir.
 
A. Sosyal Sigortacılık Açısından Yapılan Düzenlemeler
 
1. Sosyal Güvenlik Sicil Numarası:
 
Kanunun 92'nci maddesine göre, sigortalılar, isteğe bağlı sigortalılar, bunların hak sahipleri ile genel sağlık sigortalıları ve bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilerin, tescil ve diğer tüm işlemlerinde sosyal güvenlik sicil numarası olarak, Türk vatandaşları için T. C. kimlik numarası, yabancı uyruklu kişiler için ise Kurumca verilecek sosyal güvenlik sicil numarası kullanılması, söz konusu olacaktır. Sosyal güvenlik sicil numarası,
 
işverenlerce düzenlenecek ücret ödeme bordrolarında da yer alacaktır. Bunun eksik olması hâlinde idari para cezası müeyyidesi uygulanması söz konusudur. Geçiş aşamasında da, işlemlerin takibinin, kurumlar tarafından sigortalılara verilen sigorta numaları yerine sosyal güvenlik sicil numarasıyla yapılacak olması, sosyal güvenlik kuruluşlarındaki çalışmaları korumuş olmaktadır. Sosyal güvenlik sicil numarası ile, geçmişte özellikle SSK'de sicilsiz tahakkuklar olarak bilinen hizmetlerin kaybolması da ortadan kalkmaktadır. Sonuç olarak sosyal güvenlik sicil numarasıyla hızlı ve erişilebilir hizmet alınması sağlanmış olacaktır.
 
2. işsizlik Sigortasından Faydalananların Sigorta Primleri :
 
4447 sayılı işsizlik Sigortası Kanunu gereğince, işsizlik ödeneğinden yararlandırılan kişiler işsizlik ödeneğinin hak edildiği süre içinde, 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılarak, bunlar için uzun vadeli sigorta kolları (malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ) uygulaması, 5. maddenin (f ) fıkrası ile getirilmiş ve primlerinin asgari ücret esas alınarak ödenmesi görevi Türkiye iş Kurumuna verilmiştir. Yine, Türkiye İş Kurumunca düzenlenen kurslara katılan kursiyerlere, iş kazası ve meslek hastalığı sigorta kolları yönünden sigortalılık hakkı tanınmış ve primlerin de söz konusu kurum tarafından karşılanması öngörülmüştür.
 
3. Kaynakların Etkin Kullanımı:
 
Her üç kurumun üstlendiği yükümlülüğün sadece Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından üstlenilmiş olmasıyla, hizmet satın alınması daha ucuzlayacak, yapılan yardımlar ve ödemelerin kontrol edilebilirliği artacak ve ihtiyaç sahiplerine ulaşmada etkinlik söz konusu olacaktır. Bir ilde tek sorumlu kurum olmasıyla demirbaş ve taşınmazların temininde tasarruf sağlanmış olacaktır.
 
4. Sosyal Güvenliğe Devlet Katkısı :
 
Hazineden yapılan yardımlarla, sosyal güvenlik kuruluşlarının açıklarına bağlı olarak katkı sağlanmaktadır. Ancak birçok ülkede olduğu gibi ülkemizde de sosyal güvenlik primleri içerisinde devletin katkısının olması gerektiği tartışma konusu olmuştur. Bu minvalde, 5487 sayılı Kanun'un 81. maddesinin son fıkrasında, sigortalının prime esas kazancı esas alınarak, uzun vadeli sigorta kolları (malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları) için % 5 oranında, genel sağlık sigortası için ise % 3 oranında katkı yapılır. Devlet katkısı, Kurumun ay itibarıyla tahsil ettiği malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile genel sağlık sigortası priminin dörtte biri olarak hesaplanır. Yapılan tartışmalardan birisi de devletin sosyal güvenliğe olan katkısının azalacağı ve işveren ile sigortalıların üzerindeki yükün artacağı yönündedir. Ancak Kurumun prim tahsil kabiliyetinin artmasına bağlı olarak devlet katkısının da artacağını göz ardı etmemek gerekir. Mevcut durumda SSK'de hastalık prim oranının %11 iken yeni düzenlemeyle % 12,5'e çıkarılması, memurların da aylıklarından sağlık primi kesilecek olması nedeniyle sistemin uzun vadede prim yükünü azaltmasını dahi getirebilecektir.
 
5. Emekli Aylıkları İle İlgili Düzenleme
 
Çeşitli kesimlerce tartışılan ve gazetelerin ekonomi sayfalarındaki, sosyal güvenlikle ilgili açıklamaların büyük bir çoğunluğu, sosyal güvenlik reformu sonucunda emekli aylıklarının düşeceği yönündedir. Kanun'un sadece aylık bağlama oranı esas alınarak yapılan bu tartışmada, aylığa temel teşkil eden sigorta primine esas kazanç tutarı/artışı dikkate alınmamaktadır. Nimet / külfet dengesi üzerine kurulu sigortacılık anlayışı gereği yapılan düzenlemelere göre, kişilerin ücret tutarınca prim kesilmektedir. Ödenen primlere göre de aylık bağlamaya esas tutar değişmektedir. Zaten 201 5 yılına kadar uzun vadeli sigorta kollarına tâbi olarak geçen toplam prim ödemede, aylık bağlama oranı her 360 gün karşılığı %2,5 iken, 201 6 yılı başından itibaren bu oran %2 olarak uygulanacaktır.
 
6. Sigorta Primine Esas Kazançlar İle İlgili Düzenleme:
 
5487 sayılı Kanunun 80'inci maddesine göre:
 
4'üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalıların prime esas kazançlarının hesabında,
 
a) Hak edilen ücretler ile prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkaktan o ay için yapılan ödemelerin brüt toplamı esas alınır.
 
b) Ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, kıdem tazminatı, iş sonu tazminatı veya kıdem tazminatı mahiyetindeki toplu ödeme, keşif ücreti, ihbar ve kasa tazminatları, emekli ikramiyesi ile Bakanlıkça tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek yemek, çocuk ve aile zamları, özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine ödenen ve aylık toplamı asgari ücretin % 30'unu geçmeyen özel sağlık sigortası primi ve bireysel emeklilik katkı payları tutarları, görevin yerine getirilmesi için zorunlu olarak yapılan ayni yardımlar ile Bakanlıkça belirlenecek diğer ayni yardımların asgari ücretin % 30'unu geçmeyen kısmı, prime esas kazanca tâbi tutulmaz.
 
c) Bu Kanun'un 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tâbi sigortalılara ödenen döner sermaye katkı payları ve döner sermayelerden başka adla yapılan bu nitelikteki her türlü ödemeler ile ikramiyeler ve benzeri ödemelerden en yüksek Devlet memuru aylığının % 200'ünü aşan kısmı prime esas kazanca tâbi tutulmaz.
 
Yukarıdaki fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen istisnalar dışında her ne adla yapılırsa yapılsın tüm ödemeler prime esas kazanca tâbi tutulur. Diğer kanunlarla prime tâbi tutulmaması gerektiğine dair muafiyet ve istisnalar bu Kanun'un uygulanmasında dikkate alınmaz.
 
Yapılan bu düzenlemelerle konu, daha önce SSK tarafından çeşitli yargı kararları doğrultusunda prim kesilmemesi genelgelerle talimatlandırılmışken, artık hiçbir tartışmaya mahal bırakmadan açıklığa kavuşturulmuştur. Bunun yanında daha önce özel sigortalara ödenen primlerden de prim kesilmesi söz konusuyken, yeni bir düzenlemeye gidilerek tamamlayıcı sosyal güvenlik şirketlerine teşvik sağlanmıştır. Ayni yardımların ödemesine de -suiistimalleri önlemek maksadıyla- sınırlama getirilmiştir. Alınacak prim ve verilecek ödeneklerin hesabına esas tutulacak günlük kazanç alt sınırı asgari ücretin otuzda biri, üst sınırı ise günlük kazanç alt sınırının 6,5 katı olup SSK'deki uygulamanın devamı şeklindedir.
 
7. Hizmetlerde Herkese Norm ve Standart Birliği Getirilmiştir:
 
Kısa vadeli sigorta kolları, özellikle iş kazası ve meslek hastalığı uygulaması, kısmen BAĞ-KUR'da, genelde SSK'de mevcut iken, yeni Kanun'la tüm sigortlılara, aynı şartlarda, bu haktan yararlanma hakkı tanınmıştır. Aynı durum uzun vadeli sigorta kollarında farklı şartlarda malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarından yararlanma söz konusu iken, 5487 sayılı Kanun ile tabiri caiz ise zenci - beyaz ayrımının ortadan kalkması sağlanmıştır. Örneğin ölüm sigortasından yararlanmada hak sahipleri açısından, SSK ve BAĞ-KUR'da en az beş yıllık sigortalılık süresi (1800 gün ) gerekirken T.C. Emekli Sandığı iştirakçisi için ise en az on yıllık çalışmış olma şartı bulunmaktaydı.
 
Kanun'un sigortacılık sistemi açısından yoğunlukla tartışılan konuları arasında , prim ödeme gün sayısının çok fazla olması, kayıtdışı istihdamla mücadelede yeterli argümanların bulunmaması yani pasif / aktif sigortalı dengesi açısından aktif sigortalı lehine teşviklerin bulunmaması sayılabilir.. Ancak, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı'nın TBMM'deki teşekkür konuşmasında, eksikliklerin bulunabileceği ancak sistemin bütününü bozmaksızın yapılacak katkılara açık olunduğunu ifade etmesi, reformun gelecekte asıl hedefine ulaşıp ulaşmayacağı konusundaki tereddütleri ortadan kaldıracaktır.
 
8. İsteğe Bağlı Sigorta Şartları Kolaylaştırılmıştır:
 
Türkiye'de yasal olarak ikâmet eden, 18 yaşını doldurmuş, kendi sigortalılığı nedeniyle aylık bağlanmamış ve 5487 sayılı Kanun'a tâbi zorunlu sigortalı olmayı gerektirecek şekilde çalışması bulunmayan veya aylık 30 günden az çalışmak ya da son bir yıl içinde 360 günden az çalışmak veya tam gün çalışmıyor olmak şartıyla isteğe bağlı sigorta talep dilekçesiyle müracaat edenler, isteğe bağlı sigortalı sayılırlar. İsteğe bağlı sigortalılar, hem uzun vadeli sigorta kollarına (%20 prim oranı) hem de genel sağlık sigortasına (% 1 2) tâbi olarak %32 oranında prime esas kazanç alt ve üst sınırı arasında prim ödemek zorundadır.
 
Gerek SSK'de gerekse BAĞ-KUR'da isteğe bağlı sigortalılar sağlık yardımlarından yararlanamamaktaydı. Ayrıca önceden SSK' de isteğe bağlı sigortalı olmak için en az 1080 gün prim ödeme şartı da mevcut olduğundan, yeni Kanun, isteğe bağlılığı kolaylaştırmıştır.
 
B. Genel Sağlık Sigortası'nın Getirdikleri
 
Genel Sağlık Sigortası'yla ilgili düzenlemeler 5487 sayılı Kanun'un 60'ıncı maddesinden başlayarak 78. maddeye kadar yer almıştır. Mevcut kanunlarda yer almayan "Genel Sağlık Sigortası" ibaresiyle 60'ıncı maddede sayılan kişiler işaret edilmiştir.
 
1. Kimler Genel Sağlık Sigortalısı Sayılmaktadır ?
 
Yerleşim yeri Türkiye'de olan kişilerden:
 
a) Zorunlu sigortalı olması gereken kişiler (Kanunun 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının a,b ve c bentlerinde sayılan)
 
b) isteğe bağlı sigortalılar,
 
c) ( a ) ve (b ) bentlerine göre sigortalı sayılmayanlardan ;
 
-3816 sayılı Kanun'a göre yeşil kart verilen kişiler,
 
- Vatansızlar ve sığınmacılar,
 
- 1005 sayılı Kanun'a göre şeref aylığı
 
alan kişiler,
 
- 3292 sayılı Kanun'a göre aylık alan kişiler,
 
- 2330 sayılı Kanun'a göre aylık alan kişiler,
 
- 2828 sayılı Kanun'a göre Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Kanunu'na göre korunma, bakım ve rehabilitasyon hizmetlerinden ücretsiz faydalanan kişiler,
 
- Harp Malûllüğü aylığı ile Terörle Mücadele Kanunu kapsamında aylık alanlar,
 
- 442 sayılı Köy Kanunu'nun 74'üncü maddesinin 2. fıkrasına göre görevlendirilenler,
 
d) Oturma izni almış yabancı ülke vatandaşlarından yabancı ülke mevzuatı kapsamında sigortalı olmayan kişiler,
 
e) 4447 sayılı Kanun'a göre işsizlik Ödeneği'nden yararlandırılan kişiler,
 
f) Sosyal güvenlik kanunlarına göre gelir veya aylık bağlanmış olan kişiler,
 
g) Yukarıdaki bentlerin dışında kalan ve başka bir ülkede sağlık sigortasından yararlanma hakkı bulunmayan kişiler,
 
2. 18 Yaşını Doldurmamış Çocukların Genel Sağlık Sigortası'ndan Yararlanabilmeleri:
 
Genel sağlık sigortalısı sayılanların çocukları, ana ya da babanın tescil edilmiş olmasına bakılmaksızın ve ayrıca bir işleme gerek olmaksızın 18 yaşına kadar genel sağlık sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu kişi olarak sağlık hizmetlerinden ve diğer haklardan yararlandırılır. 18 yaşından küçük çocuk, ana ve babası da yok ise 18 yaşına kadar 60'ıncı maddenin birinci fıkrasının (c) bendinin (7) numaralı alt bendi kapsamında primi Devlet tarafından ödenmek üzere genel sağlık sigortalısı sayılır.
 
Kanun'un 61 'inci maddesi önemli ^ ve yeni bir hususu içermektedir. Buna rağmen, eski uygulamadan farkı olmadığı yönünde bazı görüşler öne sürülmektedir. Hâlbuki ana veya babası BAĞ-KUR mükellefi olup kendi adına faaliyet gösteren kişi, prim dahil her türlü borcunu ödemediği sürece sağlık hizmetlerinden 18 yaşından küçük çocuklarının, aynı şekilde adına, hastalık olayının meydana geldiği tarihten önceki bir yıl içinde 1 20 gün prim ödemeyen SSK sigortalısının çocuklarının da sağlık yardımlarından yararlanması mümkün değildir.
 
3. Genel Sağlık Sigortası'ndan Sağlanan Hizmetler :
 
a) Koruyucu sağlık hizmetleri,
 
b) Kişilerin hastalanmaları halinde ayakta veya yatarak, hekim tarafından yapılan muayene, tahlil ve tetkikler vs., ilgili kanunları gereği sağlık meslek mensubu sayılanlar tarafından hekimlerin kararı üzerine yapılacak tıbbi bakım ve tedaviler,
 
c) Analık sebebiyle ayakta veya yatarak
 
hekim tarafından yapılan muayene, tahlil ve tetkik, doğum vs., ilgili kanunları gereği sağlık meslek mensubu sayılanlar tarafından hekimlerin kararı üzerine yapılacak tıbbi bakım ve tedaviler,
 
d) Kişilerin hastalanmaları halinde ayakta veya yatarak ağız ve diş muayenesi, tetkik, tahlil,diş çekimi, çeşitli müdahaleler vs.
 
e) Evli olmakla birlikte çocuk sahibi olmayan genel sağlık sigortalısı kadın ise kendisinin, erkek ise karısının Kanun'da belirtilen şartlarla (tıbbi şartlar, 23- 39 yaş aralığında bulunması, en az beş yıldır genel sağlık sigortalısı veya bakmakla yükümlü kişi olup 900 gün genel sağlık sigortası prim gün sayısının olması) en fazla iki deneme ile yardımcı üreme yöntemi tedavisi (tüp bebek tedavi hakkı ),
 
f) Tedavi için gerekli iyileştirici nitelikteki tıbbi sarf malzemelerinin sağlanması, takılması, garanti sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetlerini, kapsar.
 
Genel sağlık sigortasından sağlanan hizmetlerinin, sigortalı sayılma şartlarının yitirilmesi hâlinde dahi, kişinin iyileşmesine kadar hiçbir şarta tâbi olmaksızın devam etmesi sosyal devlet fonksiyonunun yerleşmesi anlamında önemli bir gelişmedir.
 
4. Kurumca Sağlanan Sağlık Hizmetlerinden Yararlanma Şartları :
 
- Gelir almakta olanlar hariç olmak üzere (60'ıncı maddenin birinci fıkrasının f bendi) diğer genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler için, sağlık hizmeti sunucusuna başvurduğu tarihten önceki son bir yıl içinde toplam 30 gün, genel sağlık sigortası prim ödeme gün sayısının bulunması,
 
- Köy ve mahalle muhtarları, hizmet akdine bağlı olmaksızın kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlar (4'üncü maddenin b bendinde sayılanlar) ile isteğe bağlı sigortalılar, oturma izni almış yabancı ülke vatandaşlarından yabancı bir ülke mevzuatı kapsamında sigortalı olmayan kişiler, başka bir ülkede sağlık sigortasından yararlanma hakkı bulunmayanların (60'ıncı maddenin b, d ve g bentlerine tâbi olanlar ) kısa ve uzun vadeli sigorta primleri dahil genel sağlık sigortası prim borcunun bulunmaması, şarttır.
 
Kanunun 67'nci maddesinin birinci fıkrasındaki durumlarda herhangi bir şart olmaksızın sağlık sigortasından sağlanan hizmetlerden ve haklardan yararlanılmaktadır.Bunlar; 18 yaşını doldurmamış olan kişiler, tıbben başkasının bakımına muhtaç olan kişiler, acil hâller, iş kazası ile meslek hastalığı hâlleri, bildirimi zorunlu bulaşıcı hastalıklar, 63'üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri gereğince sağlanan koruyucu sağlık hizmetleri ve analık sebebiyle yapılan sağlık hizmetleri ile 75'inci maddede sayılan afet ve savaş ile grev ve lokavt halidir.
 
506 sayılı Kanun'a göre analık halinde analık sigortasından yararlanmak için en az 90 gün prim ödenmesi şartı gerekirken yeni- Kanun'la hiçbir şart aranmamıştır. Çocuklar ise ana rahminden 18 yaşını, orta öğrenim görmesi halinde 20 yaşını ve yüksek öğrenim görmesi halinde ise 25 yaşını doldurmamış olması şartıyla sağlık hizmetlerinden yararlanabilmektedir.
 
5. Ödeme Gücü Olmayan veya Özel Kanunlarla Aylık Bağlananların Primlerinin Muhatabı :
 
Genel Sağlık Sigortası'na tâbi olan ve 60'ıncı maddenin birinci fıkrasının
(c ) bendinde sayılan, yeşil kart sahiplerinin, vatansızlar ve sığınmacıların, özel kanunlarla aylık bağlananların primi için, merkezî yönetim bütçesinden karşılanmak üzere, ilgili kamu idarelerinin prim yükümlüsü olacağı 87'nci maddede belirtilmiştir. Böylece sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği esas alınmış olmakta, sosyal devlet anlayışının bir gereği yerine getirilmekte ve aktüaryel denge korunmuş olmaktadır. Ayrıca devletin sosyal güvenlik sistemine katkısı azaltılarak işveren ve sigortalıların yükümlülüğü artırılmak isteniyor iddiası da yersiz olmaktadır.
 
6. Genel Sağlık Sigortası'na Yapılan Eleştiriler:
 
Sigortalılar ve bakmakla yükümlüler için sağlık kuruluşlarına müracaatta katkı payı alınması, sevk zincirine uyulmaması nedeniyle yapılan tedaviden dolayı ve sözleşme yapılmayan hastane ve öğretim üyesinden hizmet alınması sırasında fark ödenmek durumunda kalınması eleştiri konusu yapılmaktadır. Genel sağlık sigortası kapsamı içerisinde idarenin sözleşme yapılan sağlık kuruluşlarından alınan hizmet maliyetlerini reel kriterlere göre değerlendirerek bütçe oluşturması, hizmeti sunan kurum ve hizmeti alan sigortalı açısından memnuniyet verici olacaktır. Ayrıca sevk zincirine uymama veya sözleşmeli sağlık kuruluşların dışında bir sağlık hizmeti alınması durumunda sigortalı adına bir farkın çıkması, yasanın amacı doğrultusunda hizmet alımında dengenin sağlanması anlamında isabetlidir.
 
Bunun yanında sigortalının zorunluluk nedeniyle sevk zincirine uyamaması veya anlaşmalı olmayan sağlık kuruluşundan hizmet almak zorunda kalması muhtemel olduğundan, bu durumun net prosedürlerle düzenlenmesi sigortalıya kolaylık sağlayacaktır.
Bunun yanında birinci basamak sağlık kurumlarının (özellikle pilot bölge uygulamalarıyla devam eden fakat etkinliği ve yaygınlığı henüz tamamlanmamış aile hekimliği sisteminin)ve sağlık ocaklarının yapılandırılarak işlevsellik ve hızlılık kazanması, sigortalının zamanında hizmet alımını sağlayacaktır.
 
SONUÇ:
 
Yıllardır açık veren, eşgüdümden uzak sosyal güvenlik kurumlarının tek çatı altında toplanması büyük bir adımdır. Önemli olan sistemin etkin işleyebilmesi ve hedeflenen uygulamanın istenilen zamanda gerçekleşmesi için Kurumun Kanun'la tanınan görevlerini layıkıyla yerine getirmesi ve liyakatlı personellerin bu süreçte görevlendirilmesidir.
 
Ayrıca veri tabanına yönelik network ağının güçlendirilerek hızlı hizmet sisteminin kurulması, bahsi geçen sosyal güvenlik sicil numarasıyla (T.C. kimlik numarasıyla ) başka bir kurum yada işleme gerek duymaksızın ihtiyaç ve talep karşılanmalıdır.
 
Sistem işleyişi ile birlikte meydana gelecek eleştiri, aksaklık ve hataların geri bildirimi sağlanmalı, bu bilgiler doğrultusunda bilimsel temelli, uzun vadeli pratik çözümler üretilerek gerek idari aşamada gerekiyorsa yasal düzenlemelerle eksiklik ve sorunlar giderilmelidir. 
 
Bekir HANÇER
Sigorta Başmüfettişi,SSK Sigorta Teftiş Kurulu Ankara Grup Başkanı
 
Hüseyin ÇELİK
Endüstri ilişkileri Uzmanı, insan Kaynakları Yöneticisi
 
Kaynakça
Teksöz, Tuncay ,Sosyal Güvenlik Kurum Başkanı, işveren Dergisi sayı:2, Kasım 2005, sh.31. (Teksöz)
Tisk Görüşü, İşveren Dergisi, aynı sayı, sh.. 21. (Tisk) Güzel, Ali, Radikal Gazetesi ( 18/04/06 ). (Güzel) Birgün Gazetesi ( 20/04/2006)