Previous Sonraki
AĞUSTOS 2015 AÇLIK ve YOKSULLUK SINIRI TÜRK-İŞ hesaplamasına göre, sağlıklı ve dengeli beslenebilmek için dört kişilik bir ailenin yapması gereken...
HANEHALKI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ KULLANIM ARAŞTIRMASI, 2015 İnternet kullanan bireylerin oranı %55,9 oldu Bilgisayar ve internet kullanım oranları 2015 yılı Nisan...
İŞGÜCÜ İSTATİSTİKLERİ, MAYIS 2015 İşsizlik oranı %9,3 seviyesinde gerçekleşti Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsiz sa...
MAYIS AYI İŞSİZLİK RAKAMLARI AÇIKLANDI Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsiz sayısı 2015 yılı Mayıs döneminde geçen yılın aynı dö...
TÜRKİYE'DE 10 KONUTTAN 6'SI SİGORTASIZ Türkiye'yi derinden yaralayan, binlerce hayatın kaybedilmesine ve milyonlarca insanın evsiz kalmasına neden...
REKLAM SMS’LERİ İÇİN ŞİKÂYET SİSTEMİ Habertürk gazetesinden Deniz Çiçek'in haberine göre, reklam SMS’leri 1 Mayıs’tan itibaren yasak...
SURİYELİ SIĞINMACILAR 1.8 MİLYON Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği'nden (BMMYK) yapılan yazılı açıklamada, Suriyeli sığınmac...
BAYRAMDA YOLA ÇIKACAKLARA HAYATİ UYARI! Apaydın yaptığı yazılı açıklamada, uzun bayram tatillerinde trafik kazalarının attığını hatırlatarak, tatil...
UYUŞTURUCU İLE MÜCADELEDE ‘ALO 191 HATTI’ HİZMET VERMEYE BAŞLADI Uyuşturucu ile Mücadele Danışma ve Destek Hattı “ALO 191” düzenlenen törenle hizmet vermeye baş...
MEMUR-SEN KADINLAR KOMİSYONU’NDAN “SURİYE VE KADIN” RAPORU Memur-Sen ve Eğitim-Bir-Sen Gaziantep’te mültecilerle buluştu, Suriyeli mazlumlara 500 koli gıda yard...
GENÇLER İŞ ARAMIYOR Hükümet, istihdam yaratmak için devletin bütün olanaklarını seferber ederken, Türkiye İşveren Sendikaları K...
BİN BEŞ YÜZ YETİMİN BARINACAĞI 'MİNİK KALPLER ÇOCUK YAŞAM MERKEZİ’NİN TEMELİ ATILDI Aile ve Sosyal Politikalar Bakan Yardımcısı Çiğdem Erdoğan Atabek, Hatay'ın Reyhanlı ilçesinde, Aile ve Sos...
SİGARAYLA MÜCADELEDE TÜRKİYE 'PEK İYİ' Dünya Sağlık Örgütü'nün, (DSÖ), tütün kontrolüne yönelik üye ülkelerin aldığı önlemleri değerlendiren 2015 ...
DOĞUM YERİ İSTATİSTİKLERİ, 2014 Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS)’nden elde edilen istatistiklerin geliştirilmesine yönelik ç...
DÜNYA NÜFUS GÜNÜ, 2015 Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) tarafından, her yıl 11 Temmuz Dünya Nüfus Günü’nde, nüfusun ön...
TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ, HAZİRAN 2015 Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) aylık %0,51 düştü TÜFE’de (2003=100) 2015 yılı Haziran ayında bir ...
YURT İÇİ ÜRETİCİ FİYAT ENDEKSİ, HAZİRAN 2015 Yurt içi üretici fiyat endeksi aylık %0,25 arttı Yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE), 2015 yılı Ha...
İNANIRSANIZ YANARSINIZ Tüketici Sorunları Derneği (TÜSODER), tüketicileri, bankaların alışverişi körükleyen kampanyalarına karşı u...
MÜTHİŞ ADIM! HER EVDE BİR ÇALIŞAN OLACAK Hükümet, gelir dağılımındaki dengesizliği asgariye indirmek, işgücüne katılımı artırmak için önemli bir adı...
İŞSİZLİK MAAŞINDA BÜYÜK ARTIŞ! Temmuz ayı birçok kesimin ücretinin değiştiği bir dönem olacak. Emekliler bu ayda seyyanen zamlarını ve enf...
‘VAKİT İYİLİK VAKTİ, BU RAMAZAN VE HER ZAMAN’ Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Mehmet Görmez, yaklaşan Ramazan ayı münasebetiyle bir basın toplantısı düz...
GÖRME ENGELLİLER İÇİN Görme engelliler, telefonlarına yüklenen bir yazılım sayesinde, durağa gelen otobüsün hat numarasını, otobü...
İŞGÜCÜ İSTATİSTİKLERİ, MART 2015 İşsizlik oranı %10,6 seviyesinde gerçekleşti Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsiz s...
DİYANET'İN BU YILKİ SOFRASI Diyanet İşleri Başkanlığınca, bu yılın ramazan teması "Vakit, iyilik vakti bu ramazan ve her zaman" mesajıy...
SOKAKTA UYUŞTURUCU KOMASI... Tekirdağ'ın Çerkezköy İlçesi'nde sentetik uyuşturucu kullanan 30 yaşındaki H.O. ve 34 yaşındaki F.A. sokak...
SOSYAL DEVLET BULUŞMASI'NIN İLKİ SAKARYA'DA YAPILDI Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Ayşenur İslam, Sakarya’da düzenlenen "Sosyal Devlet Buluşması" prog...
YOKSULLUK VE YOKLUĞUN FOTOĞRAFI... Batı'nın en uç noktasındaki kentlerden Çanakkale'nin Bayramiç İlçesi'ne 14 kilometre uzaklıktaki Kaykılar K...
YURT İÇİ ÜRETİCİ FİYAT ENDEKSİ, MAYIS 2015 Yurt içi üretici fiyat endeksi aylık %1,11 arttı Yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE), 2015 yılı Ma...
TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ, MAYIS 2015 Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) aylık %0,56 arttı TÜFE’de (2003=100) 2015 yılı Mayıs ayında bir ön...
DİYANET FITIR SADAKASI MİKTARINI BELİRLEDİ Din İşleri Yüksek Kurulu, 2015 fıtır sadakası miktarını tespit etmek üzere Din Hizmetleri Genel Müdürü Yaşa...
ACI GERÇEK! 2 KİŞİDEN BİRİNİN ELLERİ … Başkent Üniversitesi Sağlık Yönetimi Bölümünce gerçekleştirilen "Yeterince Temiz miyiz" başlıklı araştırmad...
FATURALAR Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanı Feridun Bilgin, abonelerin, mobil ve sabit hat telefon ile inter...
NUMARA TAŞIMADA MÜTHİŞ DÜZENLEME Numara taşımada vatandaşı koruyan yeni düzenlemeler geliyor. Düzenlemeyle GSM operatörleri numara taşımada ...
7 HAZİRANDA OYUMU NEREDE KULLANACAĞIM? ÖĞREN 7 HAZİRANDA OYUNUZU NEREDE KULLANACAĞINIZI ÖĞRENMEK İÇİN TIKLAYINIZ!...
UZUN YAŞAMIN SIRRI: YOKLUK, DERT, ÇİLE... Antalya'nın Akseki ilçesinde yaşayan 102 yaşındaki Adile Şahin, uzun ve sağlıklı bir hayat sürmenin sa...
TÜKETİCİ GÜVEN ENDEKSİ, MAYIS 2015 Tüketici güven endeksi %1,6 azaldı Türkiye İstatistik Kurumu ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası işbi...
SURİYE'NİN RUHU YARALI ÇOCUKLARI İç savaşın 5'inci yılına girdiği Suriye'de yüz binlerce insan hayatını kaybederken, milyonlarca Suriyeli d...
MİLYONLARCA SÜRÜCÜ VE YOLCUYU İLGİLENDİRİYOR Haziran'da başlayacak yeni trafik sigortası uygulaması ile, trafik kazalarında tedavi giderlerinin SGK tara...
BUNU İÇERKEN İKİ KEZ DÜŞÜNÜN! Meyveli sodalar tehlike saçıyor! Özellikle yemek sonraları tüketilen meyveli sodalar piyasadan toplatılabil...
BAKAN İSLAM: TOKİ KONUTLARINDA ARTIK 1+1 YASAK Türkiye'de çekirdek aileye doğru bir yöneliş olduğuna değinen Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Ayşenur İsl...
TÜRKİYE'DE EN POPÜLER BEBEK İSİMLERİ Diyanet’in “Bu ismi koymayın, ‘Allah’ın hediyesi’ değil, ‘ücret’ ...
'RİSK GÜNEŞTE AMA TEK SEBEP DEĞİL' Samet Tunçer'in haberi Deri veya cilt kanseri yaz aylarına girilen şu günlerde yeniden akıllara geliyor. ...
İŞSİZLERE 6 AY FAZLADAN MAAŞ İşsizlere verilen 10 aylık yararlanma süresi OECD'deki gibi 16 aya çıkacak. İşsizlik sigortası ödeme koşulu...
DEVLET, 7 BİN AİLE DANIŞMANI ALACAK Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Ayşenur İslam, Aile Eğitimi Programı (AEP) için bu yılın ikinci yarısında...
İSTİHDAM HAKKI KURA ÇEKİMİ 20 MAYIS 2015’TE YAPILACAK Engelli vatandaşlarımızın EKPSS ve kura sonucuna göre kamu kurumlarına atanmasına ilişkin aday başvuruları ...
ENFLASYON RAKAMLARI AÇIKLANDI TÜFE’de  2015 yılı Nisan ayında bir önceki aya göre %1,63, bir önceki yılın Aralık ayına göre %4,71, ...
SMS ALMAK İSTEMEYEN VATANDAŞA ÖNEMLİ UYARI! Tüketiciler Derneği (TÜDER) Genel Başkanı Levent Küçük, gönderilen reklam iletilerinin tüketicileri bunaltt...
İŞSİZLİK MAAŞI 2.000 TL’YE ÇIKIYOR İŞKUR’un yaptığı çalışmaya göre işsizlik sigortasından yararlanma koşulları yumuşatılacak. 476-953 li...
ÇOCUĞUNUZ BUNLARI YAPIYORSA İNTİHARLA KARŞI KARŞIYA!... TÜRKİYE'de, intiharın 15- 24 yaş grubundaki gençler arasında üçüncü ölüm nedeni olduğunu belirten Yaşar Üni...
NİSAN 2015 AÇLIK ve YOKSULLUK SINIRI Çalışanların  geçim  koşulları  temel  mal  ve  hizmetlerde  meydana  gelen  fiyat  artışları nedeniyle dah...
1 MAYIS'TA ALIŞVERİŞE 'GERİ AL' TUŞU GELİYOR 1 Mayıs’ta yürürlüğe girecek Elektronik Ticaret Kanunu çerçevesinde Elektronik Ticarette Sözleşme ve ...
 BÜYÜK DESTEK YÜRÜRLÜKTE! ANNEYE 1300 LİRA GELİYOR Çocuk sahibi olanlara devletten büyük destek geliyor. Aile Paketi de Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe...
BAKAN İSLAM ANKARA ENGELSİZ FİLM FESTİVALİ AÇILIŞ TÖRENİNE KATILDI Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Ayşenur İslam, Ankara Engelsiz Film Festivali Açılış Törenine katıldı. ...
İŞÇİLERE 5 GÜN 'BABALIK İZNİ' YÜRÜRLÜKTE Başbakan Ahmet Davutoğlu'nun Ailenin ve Dinamik Nüfus Yapısının Korunması Programı Eylem Planı kapsamında a...
MİLYONLARCA ELEKTRİK ABONESİNİ İLGİLENDİREN KARAR Kaçak elektrik kullandığı gerekçesi ile 44 bin bin lira fatura çıkarılan abonenin Yargıtay’a taşıdığı...
TÜKETİCİ GÜVEN ENDEKSİ, NİSAN 2015 Tüketici güven endeksi %1,5 arttı Türkiye İstatistik Kurumu ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası işbir...
İSTATİSTİKLERLE ÇOCUK, 2014 Türkiye nüfusunun %29,4’ünü çocuk nüfus oluşturmaktadır Türkiye nüfusu 2014 yılı sonu itibariyle...
FATURALARDA YENİ DÖNEM BAŞLIYOR! Gümrük ve Ticaret Bakanlığının, bugün itibarıyla yürürlüğe giren " Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği", tüke...
25 BİN İNTERNET KAFEYE NEŞTER VURULACAK Hükümet, internet oyunları sektörüyle ilgili kapsamlı bir program hazırlamak için düğmeye bastı. Telekomüni...
ULUSLARARASI STANDART KİTAP NUMARASI (ISBN) İSTATİSTİKLERİ, 2014 Ülkemizde 2014 yılında 44 613 kitap yayımlandı Yayımlanan materyallerin sayısı 2014 yılında, 2013 yıl...
MAKALE
Alıntı Yazılar
Previous Sonraki
DÜNYA ÜLKELERİ ÇOCUK İŞÇİLERDEN VAZGEÇEMİYOR DÜNYA ÜLKELERİ ÇOCUK İŞÇİLERDEN VAZGEÇEMİYOR Dünyada çocuk işçi sorunuyla mücadele eden kurumların başında Uluslararası Çalışma Örgütü geliyor. Çocuk İşçiliğinin Sona Erdirilmesi Ulu...
SANAL ORTAMIN MUTLULUK YALANLARI SANAL ORTAMIN MUTLULUK YALANLARI Mine Alpay Gün Bugün ne yazayım diye haber sitelerinde dolaşırken bir yazıya rastladım, Cahide Sultan imzalı yazı, son günlerde çoğu ...
AİLE KURUMU: SORUNUN VE ÇÖZÜMÜN KAYNAĞI AİLE KURUMU: SORUNUN VE ÇÖZÜMÜN KAYNAĞI Bizim yuvamız, ocağımız, dara düştüğümüzde sığındığımız limanımız, ilk terbiye aldığımız yer ailedir. Toplumsal direncimizin merkezi, güc...
0-6 YAŞ EĞİTİMİ ÜNİVERSİTE EĞİTİMİNDEN DAHA ÖNEMLİ 0-6 YAŞ EĞİTİMİ ÜNİVERSİTE EĞİTİMİNDEN DAHA ÖNEMLİ Montessori, son yıllarda ülkemizde adını sıkça duymaya başladığımız bir eğitim metodu. Amerika’da faaliyet gösteren 6 Montessori ok...
MASALSIZ ÇOCUKLAR MASALSIZ ÇOCUKLAR Size masal mı anlatayım çocuklar! Hiç duymadığınız, aşinası olmadığınız masallardan mı söz edeyim size, yoksa kulaklarınıza ninni mi fısı...
YOKSULLUK SOĞUKTUR YOKSULLUK SOĞUKTUR UNICEF tarafından yayınlanan “Dünya Çocuklarının Durumu 2001” raporuna göre "Yoksulluğun pençeleri bir aileye uzandığında, bu...
İLK MİLLÎ EĞİTİM KONGRESİ: MEDENİYET UFKU VE YOLCULUĞU İLK MİLLÎ EĞİTİM KONGRESİ: MEDENİYET UFKU VE YOLCULUĞU Antalya’da ilk defa büyük bir Millî Eğitim Kongresi düzenleniyor. Başta Bakan Nabi Avcı olmak üzere, Müsteşar Yusuf Tekin’in ...
EĞİTİM VE AHLÂK ŞURASI EĞİTİM VE AHLÂK ŞURASI Eğitim-Bir-Sen ve Türkiye Yazarlar Birliği, ortaklaşa olarak Ankara’da 21-23 Kasım 2014 tarihlerinde  3. Ahlâk Şûrası düzenlediler....
SGK SSK TC KİMLİK NO İLE HİZMET DÖKÜMÜ SORGULAMA SGK SSK TC KİMLİK NO İLE HİZMET DÖKÜMÜ SORGULAMA SSK sorgulama ve SGK sorgulama işlemlerinizi burada ki bilgiler ile kolayca yapabilirsiniz. TC kimlik no ile SGK-SSK Hizmet dökümü sorgul...
ETNİK BAKIŞIN BOSNA ÇIKMAZI: ‘BOSNA’DA EGEMENLİK SORUNU’ ETNİK BAKIŞIN BOSNA ÇIKMAZI: ‘BOSNA’DA EGEMENLİK SORUNU’ 1.Herkes 'azınlık' olunca ortak akıl oluşmuyor Eski Yugoslavya’da Bosna-Hersek Özerk Cumhuriyeti yapısına rağmen Boşnaklar &lsq...
ÜSTÜN YETENEKLİ ÇOCUKLARA DEVLETİN REVA GÖRDÜĞÜ 'ÜSTÜN' İHMAL ÜSTÜN YETENEKLİ ÇOCUKLARA DEVLETİN REVA GÖRDÜĞÜ 'ÜSTÜN' İHMAL Bazı konular kendisini her daim başköşeye taşıma kabiliyetine sahip. Bu tür konular genellikle incir çekirdeğini doldurmaz konular oluyor...
SOMA FACIASI VE ÂKILE SIGORTASI SOMA FACIASI VE ÂKILE SIGORTASI Ölenlerin yakınları açısından bir kişinin ölmesiyle iki yüz kişinin ölmesi arasında fark yok. Bir tek kişi ölseydi de yakınları aynı acıy...
İŞPORTA İŞPORTA Farkında mısınız bilmiyorum ama şu satırları okuyanlar biraz dikkat ederse göreceklerdir: İstanbul'da 'Suriçi'nde işportacı kalmadı. İşpo...
DÜŞLER VE UMUTLAR/ HIRSIZLIK FELSEFESİ DÜŞLER VE UMUTLAR/ HIRSIZLIK FELSEFESİ ... İngiliz yazar Charles Dickens''in 1838 yılında yayınladığı, defalarca sinemaya uyarlanan, en son 2005 yılında Roman Polanski tara...
ÇALIŞMADAN EMEKLİ OLMANIN 5 ŞARTI! ÇALIŞMADAN EMEKLİ OLMANIN 5 ŞARTI! İsteğe bağlı sigortalılık zorunluluk prensibinden tamamen farklı olarak işleyen bir sigortalılıktır. Zorunlu olarak sigortalı olması ...
ŞOK İDDİA: 50 YIL SONRA BÖCEK YİYECEĞİZ ŞOK İDDİA: 50 YIL SONRA BÖCEK YİYECEĞİZ Dünyada yenilebilir bin 500 böcek türü bulunduğunu söyleyen Prof. Dr. Bayram, gelecekte savaşların petrolden değil su ve gıda nedeniyle ç...
50'DEN AZ ÇALIŞANI OLAN İŞYERLERİ 1 OCAK 2014'E HAZIR MI 50'DEN AZ ÇALIŞANI OLAN İŞYERLERİ 1 OCAK 2014'E HAZIR MI Doç.Dr. Sayım Yorgun 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası, işçi sayısı ne olursa olsun tüm işyerlerini kapsamına alan ve işçi s...
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HAKKINDA TÜM BİLİNMEYENLER İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HAKKINDA TÜM BİLİNMEYENLER Kocaeli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sayım Yo...
MAHALLENİN MAHALLE BASKISINA DÖNÜŞ ÖYKÜSÜ MAHALLENİN MAHALLE BASKISINA DÖNÜŞ ÖYKÜSÜ MAHALLE BASKISI Prof. Dr. Recep BOZLAĞAN Batan güneşin renkleri gibi solmaya yüz tutan bir değerler manzumesiydi mahalle. ...
ŞEHİR DÜŞTÜ, DEMEDEN ÖNCE ŞEHİR DÜŞTÜ, DEMEDEN ÖNCE   Mahmut Çetin Bizanslı tarihçi Yeorgios Francis, İstanbul’un fethi için yazdığı kitabının adını ‘Şehir Düştü!&...
YAŞLILAR İÇİN DÖNÜŞSÜN KENTLER YAŞLILAR İÇİN DÖNÜŞSÜN KENTLER Cihan AKTAŞ "Ortalık insan yüzü görmek için süpermarketlere gidip hiçbir şey almadan çıkan ama bu arada birileriyle iki cümle kurabil...
İŞ BULDURAN ÖZGEÇMİŞ HAZIRLAMANIN PÜF NOKTALARI! İŞ BULDURAN ÖZGEÇMİŞ HAZIRLAMANIN PÜF NOKTALARI! 'İnsan Kaynakları' eki veren birçok gazetenin en çok işlediği konuların başında özgeçmiş (CV) hazırlama teknikleri geliyor. Deyim yerinde...
İYİ BİR ARAŞTIRMA OLUMSUZ SONUÇ İYİ BİR ARAŞTIRMA OLUMSUZ SONUÇ Aile ve Sosyal Politikalar bakanlığının 10 milyon 578 bin hanede 2011 yılında yüz yüze yaptırdığı Türkiye Aile Yapısı Araştırması TAYA'nı...
AÇLIK SINIRI VE ASGARİ ÜCRET AÇLIK SINIRI VE ASGARİ ÜCRET Abdülkadir Özkan Her ay açlık ve yoksulluk sınırını gösteren rakamlar açıklanıyor. İşçi sendikaları konfederasyonları bu işin öncülüğ...
İŞ GÜVENLİĞİNDE YENİ DÖNEM BAŞLIYOR İŞ GÜVENLİĞİNDE YENİ DÖNEM BAŞLIYOR Hüseyin GÖKÇE   ANKARA - Bir kişi dahi çalıştıran işyerlerinin, iş güvenliği ve sağlığı önlemleri almasını öngören 6331 sayılı İş Sağ...
TÜKETİM KÖLELİĞİNDEN “KARA CUMA’YA” TÜKETİM KÖLELİĞİNDEN “KARA CUMA’YA” Fevzi Öztürk/ Dünya Bülteni Modern zamanların en büyük hastalığı “tüketim köleliği” gün geçtikçe modern bireyi biraz daha...
İSLAM, KAPİTALİZMİN YEDEK PARÇASI DEĞİLDİR İSLAM, KAPİTALİZMİN YEDEK PARÇASI DEĞİLDİR Muhammed Amara Batılılar ekonomik krizden kurtulmak için faizsiz İslami bankacılık sistemini istiyor ama kapitalizmin felsefesine ve...
REFAH DEVLETİ VE REFAH REFAH DEVLETİ VE REFAH ATILLA YAYLA  1800'den 2000'e dünya kişi başına geliri 8 kat arttı. Nüfus 1 milyardan 7 milyara yükseldi. Dünya iki asır içinde yakla...
AVRUPA'DA İŞSİZLİK VE AVRUPA'DA İŞSİZLİK VE "YENİ UMUT YOLCULARI" Sinan Özdemir / Dünya Bülteni - Brüksel   İMF, Avro Bölgesi GSMH'sının gelecek yıl (-0,2)'den (+0,7)'ye yükseleceğini öngörüyor. Büyü...
NOBEL’İN GÖLGESİNDE ‘SOSYAL BARIŞ’ NOBEL’İN GÖLGESİNDE ‘SOSYAL BARIŞ’ Sinan Özdemir/ Dünya Bülteni - Brüksel Avrupa Birliği devlet ve hükümet başkanları Perşembe ve Cuma günü bir araya gelerek,  Nobel ba...
KÜRESELLEŞEN DÜNYADA GELİR DAĞILIMI VE YOKSULLUK KÜRESELLEŞEN DÜNYADA GELİR DAĞILIMI VE YOKSULLUK Fevzi Öztürk/ Dünya Bülteni Dünyanın en büyük ve en önemli sorunlarından biri de adaletsiz ge...

KİTAP
Previous Sonraki
SOSYAL YARDIM VE SOSYAL POLİTİKALARDA CAN SİMİDİ SOSYAL YARDIM VE SOSYAL POLİTİKALARDA CAN SİMİDİ Nasıl ki toprak yeşermek için suya ihtiyaç duymakta ise, muhtaç olan insan da hayatını devam ettirebilmek için yardıma ihtiyaç duymaktadı...
SOSYAL POLİTİKA AHLAKI SOSYAL POLİTİKA AHLAKI Sosyal Politika Ahlakı, sosyal politikaya "dar anlamda" ve sadece bir "disiplin" gözüyle bakmanın ötesinde, "geniş anlamda" ve "disiplinl...
DEZAVANTAJLI GRUPLAR VE SOSYAL POLİTİKA DEZAVANTAJLI GRUPLAR VE SOSYAL POLİTİKA Türkiye'de sosyal politikalar ile ilgili eserlerin sayısı hızla artmaya devam ediyor. Bu artışa katkı sağlayan eserleden biri Nobel Yayın...
ŞEHİR, MEKAN, MEYDAN ŞEHİR, MEKAN, MEYDAN Medeniyetlerin kendi yaşam biçimleri ile uygarlık seviyelerini yansıtan en karmaşık ve kapsamlı yapı olan şehrin mekânlarını, sosyal, kül...
KAMUSAL ALAN VE TOPLUM KAMUSAL ALAN VE TOPLUM İnsan birey olmanın ötesinde çevresini oluşturan toplumsal ve fiziksel ögerlerle birlikte sosoyla bir varlıktır. Birey, sosyo-kültürel ya...
ŞEHİR ÜZERİNE DÜŞÜNCELER - 1 ŞEHİR ÜZERİNE DÜŞÜNCELER - 1 Şehre ve onun mekanlarına olabildiğince farklı gözle bakmayı hedefleyen bu çalışma aynı zamanda şehirle ruh dünyası arasında da bir irtib...
SÜRDÜREBİLİR BİR ŞEHİR İÇİN KENTSEL DÖNÜŞÜM SÜRDÜREBİLİR BİR ŞEHİR İÇİN KENTSEL DÖNÜŞÜM Kentsel dönüşüm Türkiye’de ve dünyada akademisyenlerin, kent plancılarının, mimarların ve yerel yöneticilerin uzun süreden beri gün...
KENTLEŞME VE SOSYAL POLİTİKALAR KENTLEŞME VE SOSYAL POLİTİKALAR "Kentleşme ve Sosyal Politikalar" atölyesi, en temelde hem kente hem de sakinlerine dair bir sosyal politika düşünüşü geliştirme çabası o...
BOSNA’DA EGEMENLİK SORUNU-DAYTON ANLAŞMASI BOSNA’DA EGEMENLİK SORUNU-DAYTON ANLAŞMASI Esat Ertaç Erbesler’in kitabı ‘Bosna’da Egemenlik Sorunu-Dayton Anlaşması’ Esat Ertaç Erbesler’in kalem...
KÜRESELLEŞEN DÜNYADA ULUSLARARASI SOSYAL POLİTİKA KÜRESELLEŞEN DÜNYADA ULUSLARARASI SOSYAL POLİTİKA Sakarya Yayıncılık tarafından Ocak 2013 tarihinde basılan kitabın editörlüğünü Prof. Dr. Ali Seyyar ile Yrd. Doç. Dr. Cihan Selek Öz üstl...
AH YAŞLILIK “Hayatın her döneminin keyifli ve zor yanları var. Çok yönlü gerileme ve kayıplara denk gelen yaşlılık döneminin zorlukları, çoğu k...
KÜRESELLEŞME SÜRECİNDE REFAH DEVLETİ Refah devleti ile ilgili bu kitap 2004 yılında İTO tarafından yayınlandığında, alanındaki ilk çalışmalardan bir tanesi özelliğini taşımak...
İŞSİZLİK SORUNUNUN ÇÖZÜMÜNDE KOBİ'LERİN DESTEKLENMESİ Şurası muhakkaktır ki, küçük ve orta ölçekli işletmelerle ilgili konular çok geniştir ve bu çalışmanın kapsamını hayli aşmaktadır. Bu kit...
KOBİL’ERDE ESNEK ÇALIŞMA John Maynard Keynes, bundan yaklaşık 75 yıl önce bir öngörüde bulunmuş ve torununun yaşayacağı gelecek zamanda, çalışma sürelerinin günlü...
AB’YE UYUM SÜRECİNDE GENÇ İŞSİZLİĞİ AB’YE UYUM SÜRECİNDE GENÇ İŞSİZLİĞİ Sahip oldukları biyolojik, sosyolojik ve yapısal özellikleri bakımından toplumların “en dinamik” ve “yatırım yapıl...
DÜNDEN BUGÜNE İSTANBUL’DA ULAŞIM DÜNDEN BUGÜNE İSTANBUL’DA ULAŞIM M.Ö. 7000’li yıllara dayandırılan ulaştırma olgusu, ekonomik, sosyal, siyasal, kültürel, çevresel ve hatta as...
Sosyal Politika Sosyal Politika Abdülkadir Şenkal, istanbul: Alfa Yayınları, 2005, 606 s. Hiç şüphesiz küreselleşmeden en çok etkilenen ...
Kimlik Yanılsaması Jean-François Bayart, istanbul: Metis, 1999, 272 s.   Bugün Eski Yugoslavya'dan Orta Afrika'ya, Hindistan'dan Türkiye ya da Cezay...
Ağlayan Dağ Susan Nehir,   Ayşegül Devecioğlu istanbul: Metis 2007, 264 s.   Metis Yayınları'ndan çıkan ikinci romanı de gerçekle yalanın iç içe geçti...
Türkiye'de Çingene Olmak   Mustafa Aksu, istanbul: Kesit Yayınları, 2006, 135 s.   Çingenelerle ilgili şimdiye kadar birçok kitap yazıldı. Ama hiçbiri...
Osmanlı İmparatorluğu'nda Çingeneler Vesselin Popov ve Elena Marushiakova, istanbul: Homer Yayınları, 2006, 112 s.   Osmanlı İmparatorluğu'nun Avrupa kanadı Balkanlar...
Ameleden İşçiye   Ahmet Makal, istanbul: iletişim, 2007, 404 s.   Erken Cumhuriyet döneminin emek tarihine ilişkin gelişmelerini çeşitli yanl...
Dünyanın Zenginliği, Ulusların Fakirliği   Daniel Cohen, çev. Dilek Hattatoğlu, istanbul: iletişim, 2000, 139 s.   Küreselleşme, bugün pek çok şeyi açıklamakta kullan...
Tuhaf Zamanlar   Eric Hobsbawm istanbul: iletişim, 2006, 549 s.   20. yüzyıl tarihini diğerasırlarınkinden I ayıran en önemli izler; dünya s...
Yersiz Yurtsuz   Edward W. Said, çev., istanbul: iletişim, 2003, 440 s.   Yersiz Yurtsuz, 2003 yılında yitirdiğimiz Edward W. Said'in çocukl...
Avrasyalı Olmak Banu AVAR, istanbul:Truva Yayınları, 2007   TRT ve BBC başta olmak üzere birçok önemli kuruluşta çalışarak 60'dan fazla ülkeyi zi...
Çocuk ve Aile Sorunlarının Terapi ile Tedavisi Fatih Kılıçarslan, Ankara: Nobel Yayıncılık, 2006.   içinde yaşadığımız toplumda sağlık, eğitim ve sosyal hizmet uygulamalarında ...
Global İşletme, Yerel Emek: Türkiye'de İşçiler ve Modern Fabrika Nadir Suğur ve Theo Nichols, istanbul: iletişim, 2000, 271 s.   Küreselleşme sürecinin temel paradoksularından biri; sermaye küre...
Sosyal Adalet ve Şehir David Harvey, çev. Mehmet Moralı, istanbul: Metis Yayınları, 2. baskı, 2006, 292 s.   Sosyal Adalet ve Şehir, mekân çalışmalarınd...
İstanbul'da"Soylulaştırma": Eski Kentin Yeni Sahipleri   Der. David Behar ve Tolga islam, istanbul Bilgi Ünviversitesi Yayınları, 2006, 221 s.   Soylulaştırma veya eski tabiriyle m...
Yerinden Yönetim ve Siyaset   Ruşen Keleş, istanbul: Cem Yayınevi, 5. baskı, 1992, 560 s.   Yerinden Yönetim ve Siyaset adlı yapıtta, demokratik yaşamın ...
Belediye Kanunu ve Büyükşehir Belediye Kanunu   Sadettin Doğanyiğit, Ankara: Seçkin Yayıncılık, 1198   Yerel yönetimlerin çevre sorunları, çarpık kentleşme, altyapı ve tra...
Kapak Dosyası

Osmanlı Sosyal Devlet Anlayışı

Osmanlı iktisadi ve toplumsal sistemi, Selçuklu dönemini de içine alan bin yıllık bir süre içinde klasik (nizâm-ı kadîm) ve yenileşme (nizâm-ı cedîd) dönemleri halinde ele alınabilir. Birinci dönem XI- XVIII. yüzyılları, ikinci dönem XIX-XX. yüzyılları içine almaktadır.

Türkler Müslüman olurken islam ilkelerinin, eski geleneklerle çatışma problemi ortaya çıkmıştır. Bunların başında aşiret zihniyeti gelir. Asabiyet dediğimiz kabile bağlılığı arkaik toplumların önemli bir gücüdür. Fakat bu, islam'ın siyasi birlik anlayışıyla çelişir. Sonuçta devletin daha başlarda birkaç parçaya bölünmesini esas alan eski Türk aşiret zihniyetinin yerini tamamen merkezî-üniter bir devlet anlayışı, "nizam-ı âlem" için "vahdet" ülküsü almıştır.

İslamlaşma süreci içinde öncelikle merkezî bir devlet oluşturulmuştur. Ancak bu merkezîlik idari anlamda değil 'ideolojik' anlamdadır. XI. yüzyılın başlarında Büyük Selçukluların başlattıkları bu çabalar Anadolu Selçuklu sultanı II. Süleyman Şâh (1192-1204) tarafından, ülkenin şehzadeler arasında paylaşılması geleneğine son verilerek, kurallaştırılmış ve Sultan Fatih (1451-1481) eski Türk aşiret aristokrasisini tamamen bertaraf ederek devşirme sistemini yerleştirmiş ve böylece siyasi birlik süreci tamamlanmıştır. Osmanlı Devleti bölünmeci eğilimleri sistemli bir şekilde engelleyerek merkezî bir dünya devleti haline gelmiş ve soy asılzadeliği ve aşiretçilik bertaraf edilmeden büyük devlet olunamayacağını ispatlamıştır.

XVI. yüzyıl başlarından itibaren ticari kapitalizm safhasına giren Avrupa, ihtiyaç duyduğu merkezî devletin somut örneğini karşısında bulmuştu. Bu yüzden birçok Batılı gözlemci Osmanlı sisteminin özelliklerini öğrenmek ve öğretmekle görevlendirilmişti.

İktidarın bölünmemesi ilkesi devlete rakip iktisadi güçlerin belirmesini engellemiştir. Toprakta ilke olarak devlet mülkiyeti kabul edilmiş, sanayi ve ticaret kesimlerinde de servet ve mülkiyetin belli ellerde toplanması ve aşırı zenginleşme yani toprak aristokrasisi ile burjuvazinin oluşması engellenmiştir.
 
Sistem adalet idealini hareket noktası olarak alır. Bu yüzden devletin hayatiyetini sürdürebilmesi için gerekli olan gelirlerini artırma politikası adalete dayanmalıdır. Bu yaklaşım, antik iran'dan beri önemli bir kültür unsurunu oluşturan adalet dairesinin esasıdır. Nasıl, özellikle Aydınlanma Çağından itibaren, Batı'da toplumun işleyişine tabiat örnek alınmışsa geleneksel islam toplumlarında da adalet ilkesi ön plana çıkarılmıştır.
Adaletin bir başka yönü sosyal refahtır. Eski Türk iktisadi ve sosyal geleneklerinden bir tanesi de halkın refahının sağlanmasıdır. Bunun islam iktisadının ve eski Türk siyasi düşüncesinin bir esası olduğunu biliyoruz. islam lüksü israf kabul ederek yasaklamıştır. Devletin varlık sebebi halka hizmettir. Mesela Orhun Yazıtları'nda Bilge Kağan'a atfedilen "Yemedim yedirdim" ifadesi ile Osmanlı belgelerinde alınan iktisadi kararlara gerekçe olarak belirtilen "Allah'ın kullarının refahının sağlanması" ilkesi bunun bir yansımasıdır.

Bunun için ne Selçuklulardan ne de klasik Osmanlı döneminden günümüze ciddi bir saray kalmamakla birlikte halen kullanılan camiler, medreseler, kervansaraylar, imaretler, kütüphaneler, köprüler, su yolları vs. yapılar buna başka bir delil teşkil eder.

Osmanlı kültür ve iktisat sistemi, talep yönlü değil arz yönlüdür. Bu hem insan hem de toplum ve ekonomi için böyledir. Talebin artırılmasına dayalı bir sistem olan kapitalizm, Osmanlı sistemine bu yönüyle de yabancıdır. Klasik Osmanlı zihniyetine göre insan alıcı olmaktan önce verici olmalıdır. Yani bencil değil diğerkâm (altrüist) bir insan tipi ön plandadır. Bu insan tipinin oluşmasında ahi zihniyetinin rolünü vurgulamalıyız.
islam'ın bir ahlak ilkesi olarak ortaya koyduğu ve ahiliğin günlük hayata geçirdiği hizmet anlayışı böyle dayanışmacı bir toplum oluşturmayı hedef almıştır. İslam'la ilgili bir başka esas olan infak (harcama) olgusu bu arz yönlü toplumu oluşturmanın maddi yönünü teşkil eder.

Ekonominin görevi insan refahını artırmak olduğuna göre öncelikle piyasalarda yeterli mal bulunmalıdır. Arz yönlü (provizyonal) ekonomiden kastedilen budur. Refah, tüketicinin istediği malı ödeyebileceği fiyattan alabilmesi demek olduğuna göre, bunu gerçekleştirmenin ilk yolu, bu arz yönlü ekonomi zihniyetinin yerleşmesidir. Bunun için Osmanlı ekonomisi, kitlevi üretim fikrinin olmadığı bir ortamda, yüksek bir üretim potansiyeline sahipti. Yine bunun için ithalat, umumiyetle, kısıtlanmamıştı.

islami toplum ve mülkiyet telakkileri Türk-islam toplumlarında, bu arada, Osmanlı toplumunda sadece idari kademelenmeye dayanan farklı bir tabakalaşma oluşmasının en önemli sebebidir. islami anlayışa göre, toplumun bütün üyeleri yönettiklerinden sorumludur.

Yine vahdet veya tevhit (birlik) ilkesi "nizam-ı âlem" idealinin temelidir. Bu ideal, Türk-islam toplumlarında Batılı anlamdaki antagonizmaların ve dolayısıyla sınıflaşmaların ortaya çıkışını engellemiştir. Toprak gibi temel bir üretim faktöründeki devlet mülkiyeti ve sermayenin belli ellerde toplanmaması ilkesi bu yönde ortaya çıkabilecek eğilimleri zayıflatmıştır.

Osmanlı toplumunda günün güçlü vezirlerinin çocukları yönetici zümreye girebilmek için yetenekli olmak zorundaydılar. Birçok Batılı yazar, soy aristokrasisinin bulunmayışını devletin gücü olarak değerlendirir. Yine soyluluğun babadan oğula geçmediğini, aksine erdem ve iyi karakter sayesinde elde edilebildiğini gözlemlemişlerdir.

Yönetenlerle yönetilenler arasında bir sosyal seyyaliyet (akışkanlık, mobilite) vardır. Bu sayede reaya asıllıların sadrazamlığa yükselmesi istisna olmamıştır.

Osmanlı toplum ve ekonomisinin kapitalist gelişmenin dışında olmasının en önemli göstergelerinden biri de yerli bir burjuva sınıfının olmayışı, büyük özel servetlerin engellenişi idi. Tanzimat, mal güvenliği gerekçesiyle böyle bir sosyal zümrenin doğuşunu desteklemiştir. Yine zihniyet planında gelişme düşüncesi, gelenek düşüncesinin yerini almıştır.

Osmanlı Anadolu'sunda nüfus az ve -XVI. yüzyıldaki nüfus artışı hariç- durgun olduğu için ücretler yüksekti ve işgücü eksikliği vardı.

Osmanlılar kalifiye işgücüne büyük önem vermişlerdi. Osmanlı sanayi ve ticaret kesimlerinin çerçevesini oluşturan esnaf birlikleri rekabete değil işbirliği, karşılıklı kontrol, imtiyaz ve tahsis ilkelerine dayandığı gibi, bu ilkeler çalışma hayatının da esasını teşkil etmektedir. Bu şartlar altında iş ve çalışma hayatı belli bir disiplin altına alınmış, liberal­kapitalist sistemdeki gibi herkesin istediği mesleği, istediği yerde ve istediği şekilde yapmasına imkân verilmemiştir.

Osmanlı ekonomisinde bir işçi sınıfı olmadığı gibi, Sanayi Devrimi döneminde de bir işçi sefaletinden söz etmek mümkün değildir. Belki de Osmanlı ekonomisinde sanayi devriminin oluşmamasının sebeplerinden biri de ücretlerin nispi yüksekliğidir.

Gelir dağılımındaki adaletin göstergesi oldukça güçlü bir orta tabakanın varlığıdır. Bu kesim de ahilerin teşkilatlandırdıkları esnaf birlikleri ile ikta sistemi içerisinde yer alan sipahi ve köylülerden oluşan halktır.
Anadolu'da Selçuklu döneminden beri sanayi ve iç ticaret kesimleri fütüvvet ve ahilik ilkelerine dayalı esnaf birlikleri tarafından teşkilatlanmıştır. Bununla birlikte, bu geleneğin tarımda çalışanlar üzerinde ve kırsal kesimde etkili olduğu bilinmektedir.

Ahiler, Osmanlı Devleti'nin kuruluşunda gaziler, abdallar ve bacılarla birlikte önemli bir rol oynamış olmalıdır. Osmanlı Devleti'ni kuranlar, Fatih Sultan Mehmet dahil ilk Osmanlı padişahları, ilk Osmanlı vezirlerinin çoğu hep ahi önderleri ve şeyhleridir.

Osmanlı Devleti'nin katiyetle kurulmasından sonra ahilik siyasi ve idari işlevlerini sadece esnaf birlikleri içerisinde sürdürmüştür. Böylece emekçilerin teşkilatlanması sınıfsal karaktere bürünmediği gibi devlet düzeninin mekanizmalarından birini teşkil etmiş ve bu teşkilat işçi ile işvereni aynı çatı altında birleştirmiştir.

Osmanlı esnaf birliklerinin mali, adli, idari ve iktisadi özerklikleri, Türk toplumunun "demokratik" vasıflarını aksettirmektedir. Tabiatıyla bunun Batı'nın sınıflı toplum yapısının bir sonucu olan demokratik kurumlarla ilgisi yoktur.

Yeniçerilerin orta sandığı denen vakıf statüsünde yardımlaşma sandıkları vardır. Esnafın sosyal güvenliğini yine vakıf statüsündeki esnaf sandığı sağlar. Avarız vakıfları köy ve şehir halklarının en önemli sosyal güvenlik kurumuydu. Tarım kesimindeki sosyal güvenlik, tımar sisteminin gerilemesiyle zayıflamış ve küçük çiftçi, XIX. yüzyıldaki bankacılık teşebbüslerine rağmen tefecilere bağımlı olmaya devam etmiştir. Tanzimat'tan sonra vakıf-sandıklar devlet denetimine alınmış ve günümüz sosyal güvenlik kurumları oluşturulmaya başlanmıştır.

Osmanlı ekonomisinin özellikleri zamanla esnekliklerini kaybetmiş ve yerini XIX. yüzyıl boyunca Batılılaşmaya dayanan yeni bir zihniyet ve yapıya bırakmıştır. Bu yeni süreç içerisinde referans kaynağı Batı olmuştur. Bu yüzden sosyal refah kavramının yerini kalkınma, güçlü bir orta tabaka fikri yerini, büyümenin motoru olacak bir avuç burjuvazinin oluşturulması, adil gelir dağılımının yerini servet temerküzü almıştır. Bununla beraber kültür farklılığı bu yeni zihniyet ve yapının da, Batılı anlamda, oluşmasına imkân vermemiştir.

 

Ahmet Tabakoğlu

Prof. Dr., Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler

Fakültesi, İktisat Tarihi